• F/A-18 Hornet

    Specyfikacja:


    Rozpiętość skrzydeł całkowita: 13,62 m
    Długość całkowita: 18,31 m
    Wysokość całkowita: 4,88 m
    Masa pustego: 13387 kg
    Masa maksymalna uzbrojenia: 8051 kg
    Maksymalna masa startowa: 29937 kg
    Ilość paliwa: 6531 kg
    Model silnika: 2x GE F414-GE-400
    Ciąg: 9980 kg z dopalaniem
    Maksymalna prędkość przelotowa: 1,8 Macha
    Maksymalna prędkość wznoszenia: -
    Pułap: 15240 m
    Zasięg: 5000 km
    Rozbieg: 400 m
    Dobieg: -

     

    Jednoosobowy samolot wielozadaniowy, myśliwsko-szturmowy morski i lądowy. Dwusilnikowy w układzie klasycznym średnioplata z podwoziem trójpunktowym z kołem przednim. Usterzenie pionowe zdwojone.
    Samolot ma konstrukcję modułową struktury i silnika oraz pełną wymienność zamontowanego wyposażenia. Jest to rozwiązanie standardowe dla nowoczesnych samolotów wojskowych. Wymiana silnika jest możliwa nawet na górnym pokładzie lotniskowca, trwa zaledwie 20 minut, a wymagana przestrzeń za samolotem do tej operacji jest mniejsza niż długość samolotu. Całkowite przezbrojenie samolotu i przygotowanie do operacji innego typu wraz z uzupełnieniem paliwa zajmuje 10 minut. W przypadku wytrenowanego zespołu mechaników czas obsługi na jedną godzinę lotu wynosi zaledwie 7 roboczogodzin. Żywotność struktury samolotu oszacowano na 6000 godzin ale jego eksploatacja jest prowadzona według rzeczywistego stanu technicznego.
    Skrzydła są pasmowe o obrysie trapezowym z rozbudowaną mechanizacją. Są składane do hangarowania i postoju. Skrzydło łączone jest z kadłubem za pomocą trzech par okuć. Na końcu części ruchomej umieszczono prowadnicę dla rakiety AIM-9 Sidewinder. Prowadnica pełni jednocześnie funkcję masy antyflatterowej. Okucia łączące obie części skrzydła oraz klapy przednie ze skrzydłami są tytanowe.
    Kadłub wykonano jako konstrukcję półskorupową o zmiennym przekroju. Struktura jest wykonana ze stopów aluminium, tytanu i kompozytu węglowo-epoksydowego oraz stali. Kadłub jest podzielony na trzy segmenty: nosowy, centralny i silnikowy. Część nosowa zawiera radar z anteną okrytą osłoną wykonaną z kompozytu na bazie tkaniny szklanej. Aby umożliwić przeglądy i naprawy osłona anteny jest odchylana w prawo. Za pierwszą wręgą, na której zamontowano antenę radaru, znajduje się wyposażenie elektroniczne i elementy wykonawcze radaru. Za nimi umieszczono pojemnik z amunicją do wielolufowego działka kalibru 20 mm M61A1 Vulcan. Otwór wylotowy pocisków i dwa otwory odprowadząjce gazy prochowe znajdują się ponad pierwszą wręgą. Część gazów prochowych jest odprowadzana przez otwory wentylacyjne umieszczone pod kadłubem. Po obu stronach osłony części nosowej znajdują się anteny ostrzegawcze ALR 45 kontrolujące przednią.półsferę i rurki pitota mierzące prędkości samolotu oraz wskaźnik kąta natarcia. Pod kadłubem umieszczona jest antena UHF/IFF - rozpoznania swój-obcy. Na prawej burcie umieszczono końcówkę do tankowania w locie. Jest ona chowana siłownikiem hydraulicznym we wnękę w kadłubie zapewniając w ten sposób gładkość obrysu. Za ósmą wręgą rozpoczyna się hermetyczna kabina pilota. Drabinka po złożeniu jest chowana we wnękę w dolnej powierzchni lewego pasma zachowując gładkość obrysu zewnętrznego. Na obu burtach kabiny pilota umieszczone jest wyposażenie elektroniczne i radiowe. Dostęp do niego jest możliwy bezpośrednio z kabiny pilota po zdjęciu osłon wewnętrznych lub poprzez wzierniki w pokryciu po otwarciu pokryw wykonanych z kompozytu węglowego. Pod kabiną pilota znajduje się wnęka podwozia przedniego. Centralna część kadłuba, zawierająca cztery niezależne, integralne zbiorniki paliwa jest wykonana ze stopów aluminium, tytanu i kompozytów. Struktura metalowa jest uszczelniana substancją zasklepiającą ewentulane przestrzeliny. Na pasmach w okolicach krawędzi natarcia skrzydła umieszczono wloty powietrza do instalacji wewnętrznych. Obok tych wlotów przymocowano po jednej trapezowej płycie stabilizującej przepływ na dużych kątach natarcia. Wewnątrz pasm w tej strefie umieszczono zespół chłodzenia wyposażenia elektronicznego oraz wymienniki ciepła. W gondolach kanałów powietrznych umieszczono wnęki podwozia głównego. Za strefą mocowania skrzydła umieszczono agregaty i zespoły wykonawcze. Z lewej strony umieszczony został pomocniczy agregat energetyczny (APU). Na grzbiecie samolotu zainstalowano szereg anten, w tym antenę UHF/IFF.
    Część silnikowa mieści dwa silniki General Electric F404. Są one oddzielone od siebie płytą tytanową zmniejszającą prawdopodobieństwo uszkodzenia obu silników naraz lub wzajemnego uszkodzenia się silników w razie awarii lub pożaru jednego z nich. Pomiędzy statecznikami, w płaszczyźnie symetrii samolotu, znajduje się hamulec aerodynamiczny. Hamulec jest wykonany z kompozytu węglowo-epoksydowego i napędzany pojedynczym siłownikiem hydraulicznym.
    Pod spodem tej części kadłuba, w osi samolotu, znajduje się hak chwytający liny hamujące podczas lądowania na lotniskowcu. Hak jest podnoszony za pomocą siłownika hydraulicznego, a opada po zwolnieniu pod wpływem własnego ciężaru. Ze względu na znaczne obciążenia hak musi być wymieniany podczas eksploatacji.
    Kabinę Horneta zaprojektowano jako miejsce pracy pilota starając się zapewnić mu maksimum wygody i minimum obciążenia uwagi podczas wykonywania zadania. Jest ona ciśnieniowa, ogrzewana i klimatyzowana. Pilot wsiada do kabiny z lewej strony po schodkach i chodniku na paśmie.
    Podstawą tablicy przyrządów są trzy płaskie monitory. Dwa z nich umieszczone są po prawej i lewej stronie na płycie przedniej, a pomiędzy nimi znajduje się główny pulpit sterowania. Monitory te przedstawiają sytuację ogólną wokół samolotu i stan lotu (prawy) oraz parametry pracy zespołów samolotu (lewy). Funkcje monitorów mogą być zmieniane w zależności od potrzeb i ew. awarii jednego z nich. Poniżej lewego monitora umieszczono dodatkowe wskaźniki stanu pracy silników, paliwomierze i wskaźniki położenia podwozia. Pod prawym monitorem umieszczono zapasowe - konwencjonalne - przyrządy nawigacyjne (sztuczny horyzont, radiokompas, prędkościomierz, wysokościomierz i wariometr). Trzeci pojedynczy monitor został umieszczony na kolumnie i jest wykorzystywany do wyświetlania mapy terenu. Czwarty wyświetlacz to celownik przeziernikowy tzw. HUD. W czasie lotu pilot może uzyskiwać różne informacje o parametrach lotu zróżnicowane w zależności od typu wykonywanego zadania. Ale zawsze podawane są informacje takie jak: prędkość i wysokość lotu, położenie samolotu względem horyzontu i kąt natarcia. Po prawej stronie, na płycie głównej, umieszczony został tzw. "Panick Button" - przycisk uruchamiający system awaryjnego wyprowadzania samolotu do lotu poziomego.
    Sterowanie w czasie lotu - a podczas walki w szczególności - może odbywać się bez odrywania rąk od drążka i dźwigni ciągu (koncepcja HOTAS Hands On Trottle And Stick czyli Ręce na Drążku i Ciągu). Na obu tych dźwigniach umieszczono szereg przycisków pozwalających na sterowanie: radarem, uzbrojeniem, klapami, hamulcem aerodynamicznym itd. Dzięki temu pilot może skupić się na wykonywaniu zadania i nie musi odrywać wzroku od celu, a rąk od przyrządów sterowniczych. W Hornecie zastosowano fotel katapultowy Martin Baker SJU-6/A klasy 0-0.
    Usterzenie poziome jest płytowe z niewielkim wzniosem ujemnym. Konstrukcja przekładkowa z pokryciem z kompozytu węglowo-epoksydowego i aluminiowym wypełniaczem komórkowym. Krawędź natarcia, spływu oraz dźwigar i dwa żebra wykonano z tytanu. Sterowanie oboma powierzchniami jest różnicowe. W czasie lotu powyżej pewnej prędkości spełniają rolę lotek. Powierzchnie sterowane są za pomocą siłowników hydraulicznych firmy National Walter Ltft.
    Usterzenie pionowe jest zdwojone z każdym statecznikiem odchylonym o 20 stopni od płaszczyzny pionowej, składa się ze stateczników i sterów. Statecznik jest konstrukcji sześciodźwigarowej z dźwigarkiem pomocniczym mocującym ster kierunku. Pokrycia stateczników wykonano z płyt z kompozytu węglowo-epoksydowego. Końcówki wykonano z kompozytu szklano-epoksydowego. Krawędź natarcia stateczników wykonano z tytanu. Okucia steru kierunku są tytanowe. Stery kierunku mają konstrukcję przekładkową z kompozytu węglowo-epoksydowego z wypełniaczem ulowym i strukturę pomocniczą z duralu. Ster wychylany jest siłownikiem hydraulicznym. Na stateczniku umieszczone są anteny ostrzegawcze i rozpoznawcze swój-obcy, światła pozycyjne i otwory awaryjnego zrzutu paliwa. Wewnątrz statecznika przeprowadzona jest instalacja doprowadzająca paliwo do końcówek zrzutowych.
    Podwozie klasyczne, trójpunktowe, chowane w locie.
    Podwozie przednie z pojedynczą golenią i zdwojonymi kołami jest chowane do wnęki pod kabiną pilota.
    Podwozie główne jest jednokołowe o skomplikowanych goleniach z zastrzałami. Goleń składa się z trzech elementów: goleni głównej, wahacza i amortyzatora. W czasie chowania koło musi zostać za pomocą dwu niewielkich siłowników hydraulicznych obrócone o 90° i dopiero wtedy dwa siłowniki wciągają cały zespół do wnęk kadłubowych. W czasie wciągania goleni jeden siłownik porusza golenią, a drugi łamie zastrzał.
    Zespół napędowy składa się z dwóch silników turbowentylatorowych General Electric F404-GE-402 EPE o maksymalnym ciągu statycznym z dopalaczem 80.3 kN, każdy o konstrukcji modułowej. Dwuwałowy o niskim stopniu dwuprze-pływowości 0.27(.34:1). Sprężarka niskiego ciśnienia trzystopniowa, wysokiego ciśnienia siedmiostopniowa. Całkowity stopień sprężenia 26:1. Masa powietrza przepływającego przez wentylator 66.2 kg/s. Komora spalania pierścieniowa jednoczęściowa. Turbina wysokiego ciśnienia jednostopniowa z chłodzonymi łopatkami. Turbina niskiego ciśnienia jednostopniowa. Sterowanie elektrohydromechaniczne.
    Układ sterowania, jest w pełni skomputeryzowany system cyfrowy fly-by-wire oparty jest na dwu komputerach pokładowych AN/AYK-14, bazujący na procesorze Inswell 8086 i opracowany przez firmę General Electric. Wszystkie systemy przesyłania informacji są poczwórne. Lotki i sterolotki są używane do sterowania położenia samolotu w osi podłużnej. Klapy, klapolotki i klapy przednie mogą być wychylane w czasie lotu na małej prędkości i w czasie walki są optymalizowane przez komputer pokładowy w celu uzyskania najlepszych własności lotnych. W czasie startu stery wysokości są dodatkowo wychylane dla zmniejszenia prędkości oderwania kółka przedniego. W przypadku awarii komputerów włączany jest redukcyjny system sterowania, a w przypadku pełnej awarii zasilania możliwe jest jeszcze sterowanie sterami wysokości za pomocą połączenia mechanicznego. Kontrola wysokości, kierunku i prędkości lotu jest automatyczna. W razie utraty kontroli nad samolotem, utraty świadomości przez pilota itp. system automatycznie wyprowadza samolot do lotu poziomego w pozycji normalnej. W czasie takiego wyprowadzania najpierw reguluje się położenie podłużne a dopiero potem koryguje kierunek lotu. Samolot może wykonywać automatyczne lądowanie przy współpracy z systemem naprowadzania zamontowanym na lotniskowcu.
    Instalacja paliwowa składa się z sześciu zbiorników - czterech kadłubowych i dwu skrzydłowych - o łącznej pojemności 6061l. Silniki są zasilane z dwu bocznych zbiorników kadłubowych, do których przepompowywane jest paliwo z pozostałych zbiorników. Na węźle podkadłubowym i wewnętrznych podskrzydłowych mogą być przenoszone dodatkowe zbiorniki paliwa o pojemności 1250l każdy. Uzupełnianie paliwa w locie jest możliwe dzięki ruchomej końcówce umieszczonej przed kabiną pilota. Dysze do awaryjnego zrzutu paliwa znajdują się na końcówkach stateczników pionowych.
    Instalacja hydrauliczna jest zdwojona o ciśnieniu roboczym 21 MPa i wydatku maksymalnym 212 l/min. Oba systemy są w pełni niezależne. Pierwszy odpowiada za zasilanie siłowników poruszających tylko powierzchniami sterów natomiast, drugi obejmuje wszystkie siłowniki w tym siłowniki poruszające sterami. W czasie lotu drugi układ może znajdować się w stanie czuwania, podczas gdy działa tylko system ograniczony.
    Instalacja elektryczna to obwody prądu stałego i zmiennego, które są zwielokrotnione. Podstawowym źródłem zasilania są dwa generatory o mocy 40kW (po jednym na każdym silniku). Prąd stały jest czerpany z dwu akumulatorów kwasowych doładowywanych przez prostownik.
    Pomocniczy zespół energetyczny oparty jest o pojedynczy agregat Garrett GTC 36-200 o mocy 147kW stosowany do rozruchu silników oraz zasilania instalacji elektrycznej i hydraulicznej, gdy silniki nie pracują (postój na lotnisku, awaria silników w locie). Agregat pracuje na to samo paliwo co silniki i czerpie je z lewego zbiornika zasilającego.
    Wyposażenie pilotażowo-nawigacyjne.
    Wielozadaniowy radar AN/APG-65 do atakowania celów powietrznych i naziemnych z kilkoma modami pracy o zasięgu 55 km. Radar wspólnie ze sterującym komputerem może jednocześnie śledzić 10 celów. Wyświetlacz mapy firmy Honeywell zintegrowany z centralną bazą danych tak, aby mapa była przesuwana zgodnie z ruchem samolotu. Ponadto F/A-18 jest wyposażony w inne systemy. Wielofunkcyjny monitor firmy Smith Industry. System nawigacji taktycznej AN/ARN-118 Tacan firmy Collins. Radiostacje AN/ARC-182 dla zakresu UHF/VHF i DF-301E dla zakresu UHF/DF. Systemy ostrzegawcze Magnavox AN/ALR-50 i Litton AN/ALR-67 RWR. Decoder Eaton AN/ARA-63. Wyświetlacz sytuacji poziomej GEC Ferranti FID 2035. System ostrzegania ITT/Westinghouse AN/ALQ-165. System nawigacyjny Litton AN/ASN-130A i GPS (od 1993). Wyświetlacz sytuacji poziomej GEC Ferran-ti-Bendix/King CRT. Wyświetlacz przeziernikowy Kaiser AN/AVQ-28 HUD. System do śledzenia celów naziemnych w podczerwieni Loral AN/AAS-38. System do podświetlania celu za pomocą promienia lasera GEC Feranti Type 117. Wyrzutik pasków folii aluminiowej Goodyear AN/ALE-39. Zakłócający system samoobrony Sanders AN/ALQ-126B. System transmisji danych Harris AN/ASW-25 i odbiornik decoder Eaton AN/ARA-63. Wskaźnik kursu ID-1791/A. Komputery Control Data AN/AYK-14 do kontroli układu sterowania. System łączności Cornac. Automatyczny system rejestrowania danych.
    Uzbrojenie.
    Sześciolufowe działko General Electric M61A1Vulcan o szybkostrzelności 6000 strzałów/min. Zapas amunicji 570 pocisków. Łuski po wystrzeleniu są gromadzone w specjalnym pojemniku. Dziewięć zewnętrznych węzłów do podwieszania uzbrojenia. Na końcówkach skrzydeł montowane są rakiety klasy powietrze-powietrze AIM-9 Sidewinder. Na węzłach podskrzydłowych można zamocować różnego rodzaju uzbrojenie powietrze-powietrze lub powietrze-ziemia. Sa to: rakiety klasy powietrze-powietrze AIM-7F Sparrow, AIM-9 Sidewinder, AIM-120 AMRAAM; rakiety powietrze-ziemia AGM-65F Maverick, AGM-84 Harpoon, AGM-88A HARM; bomby klasyczne Mk-36, Mk-82LD/HD, Mk-82LD, Mk-82R, Mk-83LGB i Mk-84LD; bomby kasetowe Mk-20, CBU-30, CBU-59/B Rockey, CBU-78/B; bomby sterowane laserowo GBU-10C/B, GBU-12B/B, GBU-16/B Mk-84 MODS; bomby napalmowe BLU-26 lub paliwowopowietrzne BLU-95, BLU-96; zasobniki rakiet niekierowanych z rodziny LAU-3, LAU-10 i LAU-32. Na węzłach na osłonach kanałów powietrznych mogą znaleźć się rakiety AIM-7 lub zasobniki AN/ASO-173, ADM-141 TALD, AN/AAS-38 NITE lub AN/AAR-50. Na węzłach wewnętrznych mogą zostać również zamocowane dodatkowe zbiorniki paliwa, ładunki nuklearne B-57 lub B-61/BDU. Na węźle podkadłubowym mogą być przenoszone bomby.
    Zastosowanie
    W sierpniu 1985 roku Flota Atlantyku podjęła swoją pierwszą operację z udziałem Hornetów. Dzięki pozytywnym wnioskom, zebranym podczas rejsu Floty Pacyfiku, cztery dywizjony VFA-131, VFA-132 oraz VMFA-314 i VMFA-323 weszły w skład skrzydła CVM-13 bazującego na lotniskowcu USS Coral Sea należącym do Szóstej Floty. W skład zespołu oprócz USS Coral Sea weszły jeszcze dwa inne lotniskowce USS America i USS Saratoga.
    Cel rejsu miał podłoże polityczne. W połowie lat osiemdziesiątych napięcie polityczne w regionie śródziemnomorskim znacznie wzrosło. Powodem jego było nasilenie się działalności grup terorystycznych wspieranych przez niektóre kraje arabskie, w szczególności Libię. Rząd Stanów Zjednoczonych chciał wywrzeć presję na Amuara Kadafiego, aby przestał wspierać organizacje terorystyczne. I w tym celu skierował na Morze Śródziemne silną flotę. Na początku 1986 roku Szósta Flota przepłynęła przez Cieśninę Gibraltarską i rozpoczęła rutynowe operacje w okolicach Zatoki Wielka Syrta. Odpowiedzią Libii było wyznaczenie "Linii Śmierci" dla staków i samolotów amerykańskich przebiegającej daleko poza granicą wód terytorialnych. W czasie patroli samoloty amerykańskie, w tym Hornety, wielokrotnie spotykały libijski MiGi i Iły, ale przeciwnik unikał jakichkolwiek ruchów mogących wywołać reakcję ze strony amerykańskiej. Piloci libijscy musieli jeszcze pamiętać rezultat spotkania ich samoltów z dwoma F-14. W miarę narastania konfliktu Libia skierowała swoje okręty, aby "przegoniły" najeźdźców. Ale wynik spotkania był bardzo niekorzystny. Samoloty amerykańskie zatopiły trzy kanonierki i uszkodziły czwartą. Zaatakowano również bazę rakietową w Syrcie. F/A-18 z wszystkich jednostek zostały częściowo zaangażowane w tę operację osłaniając samoloty szturmowe. Niektóre źródła twierdzą, że atakowały one również kanonierki. Odpowiedź Libii była gwałtowna. Dyskoteka "La Belle" w Berlinie Zachodnim, do której przychodzili Amerykanie, wyleciała w powietrze. Ten wypadek stał się podstawą do przeprowadzenia akcji odwetowej pod kryptonimem "El Dorado Canyon". Nad ranem 15 kwietnia 1986 roku samoloty startujące z lotniskowców spotkały się z grupą uderzeniową lecącą z Anglii i razem skierował się ku brzegom Libii. Wśród nich było osiemnaście F/A-18A, które miały zaatakować lotnisko w Bengazi. Podstawowym zadaniem Hornetów było obezwładnienie obrony przeciwlotniczej. Do realizacji tego zadania zastosowano rakiety AGM-88 HARM - samonaprowadzające się na radary przeciwnika. Atak był gwałtowny i niespodziewany. Mimo to jeszcze przed osięgnięciem celu Hornety zostały ostrzelane rakietani "ziemia-powietrze", ale bez rezultatu. W efekcie ataku Hornetów libijski system naprowadzania "oślepł". Z nasłuchu radiowego wiadomo, że dowódca libijski zawiadomił o braku jakichkolwiek namiarów. Reszta wystrzelonych rakiet była odpalana na ślepo, a obrona konwencjonalna prowadziła ogień tylko do widocznych celów. Wojenny Debiut Hornetów był bardzo udany, a ich udział w sukcesie został bardzo wysoko oceniony.
    Drugim konfliktem zbrojnym, w którym Hornety wzięły udział była operacja "Pustynna Burza*. Pierwsze F/A-18 pojawiły się w zapalnym regionie jeszcze przed uchwaleniem rezolucji kierującej wojska ONZ na Półwysep Arabski. Zaraz po ataku na Kuwejt lotniskowce amerykańskie, operujące na Morzu Śródziemnym, przepłynęły do Zatoki Perskiej. Pierwsze Hornety skierowane bezpośrednio do akcji przeciw Irakowi przybyły na Półwysep Arabski w ramach Operacji Pustynna Tarcza 24 sierpnia 1990r. Były to samoloty z VMFA-333. Z czasem liczba jednostek wzrosła. W sumie w strefie działań wojennych znalazło się 7 dywizjonów Marines i 11 dywizjonów Navy latających na Hornetach. Hornety Marines stacjonowały w bazie w Sheikh Isa w Bahrainie, natomiast samoloty Navy na sześciu lotniskowcach. Na Morzu Czerwonym operowały dwa lotniskowce USS Kenedy i USS Saratoga, wkrótce potem dołączyły do nich USS America i USS Roosvert. F/A-18 operujące w składzie dywizjonów bazujących na tych lotniskowcach wykonywały zadania szturmowe na terenie Iraku. Atakowane były cele różnego rodzaju. Najważniejszymi były stałe i ruchome wyrzutnie rakiet Scud i baterie przeciwlotnicze. Ponadto Hornety wspólnie z A-6E Intruder atakowały lotniska na terenie Zachodniego Iraku. Samoloty z lotniskowców USS Midway i USS Ranger atakowały głównie cele na terenie Kuwejtu, którymi były lotniska, urządzenia portowe i zbudowane przez irakijczyków systemy obronne. Również wspólnie z Intruderami osłaniały flotę amerykańską w Zatoce. W ramach tych operacji zostało zniszczonych kilka irackich jednostek pływających. Hornty Marines specjalnie wyposażone, na zmianę z F-4G Wild Weasel, polowały na irackie stacje radarowe paraliżując baterie rakietowe obrony przeciwlotniczej. Do innych zadań należało atakowanie umocnień irackich wzdłuż granicy saudyjskiej. Oprócz zadań zaczepnych Hornety osłaniały własne samoloty i prowadziły stałe patrole poszukując samolotów przeciwnika. W tych działaniach współpracowały one z F-14 i F-15. Wkrótce po rozpoczęciu działań wojennych, jeszcze w nocy 17 stycznia, został stracony pierwszy Hornet. Samolot należący do VFA-81 został zestrzelony przez rakietę przeciwlotniczą SA-6 podczas wykonywania ataku na cale naziemne. Był to pierwszy samolot sprzymierzonych stracony podczas działań wojennych.
    Zaledwie w kilka godzin później kolejna . grupa samolotów z VFA-81 wystartowała z i lotniskowca USS Saratoga. W powietrzu znalazło się siedem samolotów - sześć grupy uderzeniowej i jeden zapasowy - dowodzonych przez ppłk. Marka Foxa. Celem Hornetów było lotnisko oznaczone symbolem H-3 w zachodnim Iraku. Przed osiągnięciem linii brzegu trzy samoloty musiały z rożnych powodów zawrócić. W efekcie pilot samolotu zapasowego por. Nick Mongillo ; dołączył do zespołu uderzeniowego. W powietrzu było wiele samolotów własnych i wrogich, ale cztery Hornety kontynuowały lot bez problemów nie niepokojone. Gdy samoloty znalazły się w promieniu 50 km od celu piloci uzbroili bomby przygotowując się do ataku. Ale w tym samym momencie z samolotu dowodzenia E-2 przesłany został komunikat o grupie samolotów irackich zbliżających się do Hornetów kontrkursem. Natychmiast cały zespół przygotował się do walki powietrznej (przełączając uzbrojenie i zmieniając program w komputerze pokładowym). Radary Hornetów zlokalizowały dwa samoloty gdy były one w odległości 15 km. Przeciwnicy zbliżali się do siebie z prędkością względną około 2800 km/h. Samoloty irackie zostały rozpoznane jako MiGi-21. Następnie wydarzenia zaczęły toczyć się błyskawicznie. Fox odpalił rakietę Sidewinder w kierunku prawego samolotu natomiast Mogillo - w kierunku lewego. W chwilę później Mogillo odpalił jeszcze drugą rakietę - Sparrow - ponieważ nie widział śladu swego Sidewindera. Oba MiGi zostały trafione bezpośrednio i natychmiast eksplodowały. Sparrow wleciał już w kulę ognia po MiG-u. Ostatecznie strącone samoloty okazały się być MiGami produkcji chińskiej oznaczonymi jako Schenjang E-7A. Całe wydarzenie trwało zaledwie 40 sekund. Po walce Hornety powróciły do wykonywania zadania szturmowego.
    W kilka dni później miało miejsce kolejne zajście potwierdzające różnorodność zadań powierzanych Hornetom oraz elastyczność samolotu. Podczas ataku na jedno z lotnisk Hornet odpalił rakietę powietrze-powietrze AIM-7 Sparrow do lądującego właśnie MiG-a-23, a w chwilę później atakował to lotnisko przy użyciu bomb konwencjonalnych.
    Po unieszkodliwieniu obrony powietrznej Iraku i jego połączeń komunikacyjnych samoloty alianckie na ogół latały na pułapie powyżej 3000m, aby uniknąć wciąż aktywnej artylerii przeciwlotniczej i ręcznie operowanych rakiet SA-7, i SA-14. Do typowych zadań Hornetów należało również osłanianie własnych okrętów przed atakami przeciwnika. W ramach tych działań 30 stycznia Hornety oraz Intrudery, startujące z lotniskowców patrolujących wody Zatoki Perskiej, zaatakowały na redzie Kuwejtu zespół kutrów rakietowych Marynarki Irackiej. W efekcie ataku cztery kutry zostały zatopione, a trzy uszkodzone. 5 lutego z akcji nie powrócił jeszcze jeden Hornet. Został on zesterzelony przez iracką artylerię przeciwlotniczą. Dwa inne samoloty został stracone w wypadkach. 24 stacznia Hornet rozbił się podczas lądowania na USS Theodor Roosvelt. Natomiast 7 lutego pojedynczy samolot utonął w wodach Zatoki Perskiej nie dotarłwszy do swego lotniskowca. Już po zakończeniu walk stracono jeszcze dwa Hornety. Samoloty, należące do US Marines, zderzyły się w powietrzu, ale obu pilotom udało się katapultować.


Spis polskich samolotów

Lublin R-VIII hydro - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy wodnosamolot rozpoznawczo-bombowy, będący zmodyfikowaną wersją samolotu R-VIII. Zbudowano 3 egzemplarze (w tym 1 w wersji R-VIIIbis i 2 w wersji R-VIIIter).

Lublin R-XIII hydro - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot i wodnosamolot rozpoznawczy, będący zmodyfikowaną wersją samolotu R-XIII. Zbudowano 3 egzemplarze w wersji R-XIIIbis, 10 egzemplarzy w wersji R-XIIIter i 7 w wersji R-XIIIG.

Lublin R-XIV - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szkolny, będący wersją rozwojową samolotu R-X. Zbudowano 1 prototyp i 14 egzemplarzy seryjnych (w tym 1 posłużył jako prototyp samolotu R-XIII).

Lublin R-XV - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot i wodnosamolot obserwacyjno-łącznikowy (towarzyszący), będący wersją rozwojową samolotu R-X. Tylko projekt.

Lublin R-XVIb - jednosilnikowy czteromiejscowy samolot sanitarny, będący wersją rozwojową pasażerskiego samolotu R-XVI. Zbudowano 1 prototyp i 5 egzemplarzy seryjnych.

Lublin R-XVII - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot rozpoznawczo-bombowy (liniowy), będący ewolucją samolotu Potez XXV. Z dalszego rozwoju samolotu zrezygnowano na korzyść nowocześniejszego PZL-23 "Karaś". Tylko projekt.

Lublin R-XVIII - trzysilnikowy sześciomiejscowy (potem dwusilnikowy pięciomiejscowy) dwupłatowy samolot bombowy w układzie dwupłata (z usterzeniem motylkowym). Samolot został zgłoszony do konkursu na samolot bombowy, w wyniku którego lotnictwo wojskowe wybrało do realizacji projekty PZL-30 "Żubr" i PZL-37 "Łoś". Tylko projekt.

Lublin R-XIX - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot łącznikowo-obserwacyjny (towarzyszący), będący zmodyfikowaną wersją samolotu R-XIII z tzw. usterzeniem Rudlickiego (motylkowym). Zbudowano 1 prototyp (przebudowany egzemplarz R-XIII).

Lublin R-XX - dwusilnikowy pięciomiejscowy wodnosamolot rozpoznawczy i torpedowy. Zbudowano 1 prototyp. Istniały również projekty wersji rozwojowej R-XXA (inaczej LWS-1) i wersji kołowej (lądowej) R-XXB.

Lublin R-XXB - dwusilnikowy czteromiejscowy samolot bombowy, będący kołową (lądową) odmianą wodnosamolotu Lublin R-XXA. Samolot został zgłoszony do konkursu na samolot bombowy, w wyniku którego lotnictwo wojskowe wybrało do realizacji projekty PZL-30B "Żubr" i PZL-37 "Łoś". Tylko projekt.

Lublin R-XXI - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot łącznikowo-obserwacyjny (towarzyszący). R-XXI przegrał w konkursie z samolotem RWD-14 "Czapla". Tylko projekt.

Lublin R-XXII - jednosilnikowy dwu- lub trzymiejscowy dwupłatowy wodnosamolot torpedowy, będący ewolucją samolotu R-VIII. Tylko projekt.

Lublin R-XXII - jednosilnikowy dwu- lub trzymiejscowy dwupłatowy samolot rozpoznawczo-bombowy (liniowy), będący lądową (kołową) wersją wodnosamolotu R-XXII. Tylko projekt.

LWS-1 - zobacz PZL-39.

LWS-1 - zobacz Lublin R-XX.

LWS-2 - jednosilnikowy czteromiejscowy samolot sanitarny. Zbudowano 1 prototyp.

LWS-3 "Mewa" - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot obserwacyjny. Zbudowano 2 prototypy (LWS-3/I i LWS-3/II) i 17 egzemplarzy seryjnych wersji LWS-3A "Mewa" A (dalsze 13 sztuk znajdowało się w różnym stadium zaawansowania montażu). Ponadto projektowano wersję eksportową LWS-3B "Mewa" B i pływakową LWS-3H (hydro).

LWS-4 - zobacz PZL-39.

LWS-4 "Żubr" - błędne oznaczenie, zobacz LWS-6 "Żubr".

LWS-5 - zobacz PZL-39.

LWS-5 - dwusilnikowy czteromiejscowy wodnosamolot rozpoznawczy i torpedowy, będący pływakową wersją samolotu LWS-6 "Żubr". Jedyny prototyp LWS-5/I znajdował się we wstępnej fazie budowy.

LWS-6 "Żubr" - dwusilnikowy czteromiejscowy samolot bombowy, którego opracowywanie rozpoczęto w zakładach PZL. Zbudowano 1 prototyp pod pierwotnym oznaczeniem PZL-30B (początkowo PZL-30BI, po modyfikacji PZL-30BII) i 16 egzemplarzy seryjnych LWS-6 "Żubr" (w tym 1 w zmodyfikowanej wersji z podwójnym usterzeniem pionowym).

LWS-7 "Mewa" II - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot obserwacyjny, będący wersją rozwojową samolotu LWS-3 "Mewa". Tylko projekt.

LWS "Czapla" - zobacz RWD-14 "Czapla".

Nikol A-2 - jednosilnikowa dwumiejscowa lekka łódź latająca-amfibia szkolna i obserwacyjna. Zbudowano 1 prototyp.

Nikol A-4 - dwusilnikowa czteromiejscowa lekka łódź latająca-amfibia szkolna, obserwacyjna i łącznikowa. Tylko projekt.

PWS-10 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski. Zbudowano 2 prototypy i 78 egzemplarzy seryjnych, z czego 20 egzemplarzy sprzedano potem do Hiszpanii.

PWS-12 - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolno-treningowy. Zbudowano 1 prototyp PWS-12 i 1 prototyp PWS-12bis.

PWS-14 - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolno-treningowy, będący zmodyfikowaną wersją samolotu PWS-12. Zbudowano 1 prototyp (nadal pod oznaczeniem PWS-12) i 19 egzemplarzy seryjnych.

PWS-15 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, będący dwupłatową wersją samolotu PWS-10. Zbudowano 1 prototyp.

PWS-16 - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolno-treningowy, będący zmodyfikowaną wersją samolotu PWS-14. Zbudowano 1 prototyp i 19 egzemplarzy seryjnych.

PWS-16bis - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolno-treningowy, będący wersją rozwojową samolotu PWS-16. Zbudowano 1 prototyp i 20 egzemplarzy seryjnych.

PWS-17 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot myśliwski nocny i eskortowy. Tylko projekt.

PWS-18 - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolno-treningowy, będący zmodyfikowaną wersją licencyjną brytyjskiego samolotu Avro 621 "Tutor". Zbudowano 45 (40 ?) egzemplarzy.

PWS-19 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot rozpoznawczo-bombowy (liniowy), będący ewolucją projektu PWS-17. Był to pierwszy polski samolot z podwójnym usterzeniem pionowym. Zbudowano 1 prototyp. Z dalszego rozwoju PWS-19 zrezygnowano na korzyść nowocześniejszego samolotu PZL-23 "Karaś".

PWS-24bis - jednosilnikowy sześciomiejscowy samolot pasażerski, będący wersją rozwojową samolotu PWS-24. Polskie lotnictwo wojskowe używało 1 egzemplarz do zadań dyspozycyjnych i sztabowych.

PWS-27 - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolno-treningowy, będący ewolucją samolotu PWS-26. Tylko projekt.

PWS-28 - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolno-treningowy, będący dalszą ewolucją samolotów PWS-26 i PWS-27. Tylko projekt.

PWS-33 "Wyżeł" - dwusilnikowy dwumiejscowy samolot szkolno-treningowy do szkolenia pilotów dwusilnikowych samolotów bojowych (bombowych i pościgowych). Pierwszy polski dwusilnikowy samolot szkolny. Zbudowano 2 prototypy (PWS-33/I i PWS-33/II) i rozpoczęto przygotowania do uruchomienia produkcji seryjnej pierwszych 25 ze 130 (100 ?) zamówionych egzemplarzy.

PWS "Wyżeł" II - dwusilnikowy dwumiejscowy samolot szkolno-treningowy do szkolenia pilotów dwusilnikowych samolotów bojowych (bombowych i pościgowych). Wersja rozwojowa samolotu PWS-33 "Wyżeł". Tylko projekt.

PWS-35 "Ogar" - jednosilnikowy dwumiejscowy dwupłatowy samolot szkolny zdolny do wykonywania akrobacji, łączący w sobie - w założeniu - cechy samolotów RWD-8 i PWS-26. Zbudowano 2 prototypy (PWS-35/I i PWS-35/II) i rozpoczęto przygotowania do uruchomienia produkcji seryjnej pierwszych 17 z 50 zamówionych egzemplarzy.

PWS-37 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot łącznikowo-obserwacyjny (towarzyszący) i szkolny. Tylko projekt.

PWS-40 "Junak" - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot sportowy i szkolny w układzie wolnonośnego dolnopłata. Zbudowano 1 prototyp.

PWS-41 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szkolno-treningowy do szkolenia pilotów samolotów myśliwskich i bombowych (liniowych). Tylko projekt (pierwszy prototyp znajdował się we wstępnej fazie budowy).

PWS-42 - jednosilnikowy jednomiejscowy lekki samolot myśliwski, napędzany silnikiem typu Gnôme-Rhône 14M "Mars". Tylko projekt.

PWS-46 - dwusilnikowy dwumiejscowy samolot szturmowy i lekki bombowy w niekonwencjonalnym układzie dwukadłubowym, napędzany silnikami typu Gnôme-Rhône 14M "Mars", PZL "Legwan" lub PZL/Bristol "Merkury" VIII. Oznaczenie domniemane (w niektórych publikacjach można także spotkać oznaczenie PWS-60). Tylko projekt.

PWS M-8 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot rozpoznawczy (wywiadowczy), opracowany przez inżyniera Józefa Medweckiego. Tylko projekt.

PWS U-6 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot obserwacyjno-łącznikowy (towarzyszący), będący ewolucją koncepcji samolotów PWS-17 i PWS-19 o nieco zmniejszonych wymiarach. Projekt został opracowany przez inżyniera Antoniego Uszackiego, ale przegrał w konkursie z samolotem RWD-14 "Czapla". Tylko projekt.

PWS Z-7 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot obserwacyjno-łacznikowy (towarzyszący), opracowany przez inżyniera Augusta Zdaniewskiego. Przegrał w konkursie z samolotem RWD-14 "Czapla". Tylko projekt.

PWS Z-17 "Sęp" I - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, pomyślany jako konkurent PZL P.7. Tylko projekt.

PWS Z-18 "Sęp" II - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, będący ewolucją projektu Z-17 "Sęp" I i przewidywany jako następca PZL P.11c. Tylko projekt.

PWS Z-36 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski. Tylko projekt.

PWS Z-37 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot myśliwski, będący ewolucją projektu Z-36. Tylko projekt.

PWS Z-47 "Sęp" III - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szkolno-treningowy do szkolenia pilotów samolotów myśliwskich, będący dalszą ewolucją projektów Z-17 "Sęp" I i Z-18 "Sęp" II. Tylko projekt.

PWS Z-49 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szkolno-treningowy do szkolenia pilotów samolotów myśliwskich, będący dalszą ewolucją projektów Z-36 i Z-37. Tylko projekt.

PZL P.6 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, będący dalszą ewolucją koncepcji samolotu PZL P.1. Zbudowano 1 prototyp.

PZL P.8 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, będący wersją rozwojową samolotu PZL P.1. Zbudowano 2 prototypy: PZL P.8/I napędzany silnikiem typu Hispano-Suiza 12Mc i PZL P.8/II (znany także pod oznaczeniem PZL P.9) napędzany silnikiem typu Lorraine-Dietrich 12H "Petrel".

PZL P.9 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski. Oznaczenie to przewidywano dla planowanej wersji seryjnej samolotu PZL P.8/II. Tylko projekt (czasami oznaczenie to stosowano dla drugiego prototypu samolotu PZL P.8/II).

PZL P.10 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, będący dalszą wersją rozwojową samolotu PZL P.8 z silnikiem typu Rolls-Royce "Kestrel". Tylko projekt.

PZL P.11g "Kobuz" - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski. Wersja rozwojowa samolotu P.11c z silnikiem typu PZL-Bristol "Merkury" VIII i zakrytą kabiną od PZL P.24. Zbudowano 1 prototyp i zamierzano uruchomić seryjną produkcję 90 egzemplarzy tych maszyn, prawdopodobnie w PWS.

PZL-26 - jednosilnikowy trzymiejscowy samolot sportowy. Co najmniej 1 egzemplarz wykorzystywany był przez polskie lotnictwo wojskowe.

PZL-27 - trzysilnikowy wielomiejscowy samolot komunikacyjny. Zbudowano 1 prototyp, przekazany następnie polskiemu lotnictwu wojskowemu dla ITL.

PZL P.28 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, będący dalszą wersją rozwojową samolotu PZL P.8, planowaną na eksport do Jugosławii. Tylko projekt.

PZL-30B - zobacz LWS-6 "Żubr".

PZL-33 - jednosilnikowy jednomiejscowy lekki samolot szkolno-myśliwski do treningu pilotów myśliwskich. Tylko projekt.

PZL (dwusilnikowy ciężki samolot myśliwski i/lub rozpoznawczy) - dwusilnikowy dwumiejscowy samolot myśliwski i/lub rozpoznawczy opracowany przez inżyniera Wsiewołoda Jakimiuka w 1935 roku. Nie jest znany jego numer typu ani nazwa (wg niektórych publikacji mógł nosić nazwę "Żbik"). Samolot ten przegrał w wewnątrzzakładowym konkursie w PZL z projektem inżynierów Jerzego Dąbrowskiego i Franciszka Misztala, rozwiniętym później w PZL-38 "Wilk". Tylko projekt.

PZL (dwusilnikowy morski samolot rozpoznawczy) - dwusilnikowy dwumiejscowy (?) samolot rozpoznawczy opracowany przez inżynierów Tadeusza Sołtyka, Kazimierza Korsaka i Tadeusza Tarczyńskiego w 1936 roku. Brak numeru typu i nazwy. Tylko projekt.

PZL (myśliwski z silnikiem "Foka") - jednosilnikowy jednomiejscowy lekki samolot myśliwski w niekonwencjonalnym układzie dwukadłubowym z centralną gondolą kałubową i śmigłem pchającym. Był to pomysł własny inżyniera Kazimierza Korsaka, opracowywany około 1936-1937 roku jako alternatywa dla projektu myśliwca w klasycznym układzie konstrukcyjnym (rozwiniętego później w PZL-45 "Sokół"). Brak numeru typu i nazwy. Tylko projekt.

PZL-37 "Łoś" - dwusilnikowy czteromiejscowy średni samolot bombowy. Był to najnowocześniejszy polski samolot bojowy zbudowany przed wybuchem II wojny światowej. Zbudowano 2 prototypy (PZL-37/I i PZL-37/II), 10 egzemplarzy wersji PZL-37A "Łoś" A, 19 egzemplarzy wersji PZL-37Abis "Łoś" Abis (z czego 1 egzemplarz przebudowano na prototyp PZL-37/III, będący wzorcem dla wersji eksportowej PZL-37C "Łoś" C) oraz 65 egzemplarzy wersji PZL-37B "Łoś" B (dalsze 33 egzemplarze znajdowały się w różnych stadiach montażu).

PZL-38 "Wilk" - dwusilnikowy dwumiejscowy ciężki samolot myśliwski (pościgowy). Był to pierwszy polski dwusilnikowy samolot myśliwski. Zbudowano 2 prototypy: PZL-38/I napędzany amerykańskimi silnikami typu Ranger SGV-770B i PZL-38/II z polskimi silnikami typu PZL "Foka".

PZL-39 (LWS-1, LWS-4, LWS-5) - jednosilnikowy jednomiejscowy lekki samolot myśliwski, będący ewolucją projektu PZL-33. Samolot był opracowywany najpierw w PZL, a następnie w LWS. Znany jest pod oznaczeniami PZL-39, potem PZL-39/LWS-1 (lub krótko LWS-1), następnie LWS-4 lub LWS-4 (PZL-39), a wreszcie prawdopodobnie LWS-5. Tylko projekt.

PZL-42 - jednosilnikowy dwu- lub trzymiejscowy samolot rozpoznawczo-bombowy (liniowy) i bombowy nurkujący, będący modyfikacją samolotu PZL-23 "Karaś" z podwójnym usterzeniem pionowym i wciąganą "kołyską" podkadłubową (lub bez kołyski). Zbudowano 1 prototyp, oznaczany też PZL-23/IV.

PZL-43 "Czajka" - jednosilnikowy trzymiejscowy samolot rozpoznawczo-bombowy (liniowy), będący eksportową wersją rozwojową samolotu PZL-23 "Karaś" dla Bułgarii. Zbudowano 12 egzemplarzy wersji PZL-43 i 42 egzemplarze wersji PZL-43A.

PZL-44B "Wicher" - dwusilnikowy wielomiejscowy samolot rozpoznawczy i bombowy dalekiego zasięgu, będący zmodyfikowaną wersją samolotu PZL-44 "Wicher". Tylko projekt.

PZL-45 "Sokół" (projekt z 1937 roku) - jednosilnikowy jednomiejscowy lekki samolot myśliwski, napędzany silnikiem typu PZL "Foka" lub Ranger. Tylko projekt.

PZL-45 "Sokół" (projekt z 1938-1939 roku) - jednosilnikowy jednomiejscowy lekki samolot myśliwski, napędzany silnikiem typu Gnôme-Rhône 14M "Mars". Rozpoczęto wstępne prace przy budowie pierwszego prototypu PZL-45/I.

PZL-46 "Sum" - jednosilnikowy trzymiejscowy samolot rozpoznawczo-bombowy (liniowy), będący dalszą ewolucją samolotów PZL-23 "Karaś", PZL-42 i PZL-43. Zbudowano 2 prototypy PZL-46/I i PZL-46/II napędzane silnikami typu PZL-Bristol "Pegaz" XXB, będące wzorcami dla wersji seryjnej PZL-46A "Sum" A. W budowie znajdował się również trzeci prototyp PZL-46/III, który miał otrzymać silnik typu Gnôme-Rhône 14N-21 i stać się wzorcem dla wersji eksportowej PZL-46B "Sum" B. Rozpoczęto także przygotowania do uruchomienia produkcji seryjnej 300 sztuk wersji PZL-46A.

PZL-48 "Lampart" - dwusilnikowy dwumiejscowy ciężki samolot myśliwski (pościgowy) i bombowy nurkujący, będący ewolucją samolotu PZL-38 "Wilk" z silnikami typu Gnôme-Rhône 14M "Mars". Pierwszy prototyp PZL-48/I znajdował się w budowie.

PZL-49 "Miś" - dwusilnikowy czteromiejscowy samolot bombowy, będący ewolucją znanego samolotu PZL-37 "Łoś" z silnikami typu Bristol "Hercules". Tylko projekt (rozpoczęto wstępne przygotowania do budowy pierwszych dwóch prototypów). Pierwsza wersja seryjna miała nosić oznaczenie PZL-49A "Miś" A.

PZL-50 "Jastrząb" - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski (pościgowy). Zbudowano 2 prototypy: PZL-50/I z silnikiem typu PZL-Bristol "Merkury" VIII, będący wzorcem dla wersji seryjnej PZL-50A "Jastrząb" A oraz PZL-50/II, będący wzorcem dla drugiej wersji seryjnej PZL-50B "Jastrząb" B (do jej napędu zamierzano użyć silników typu Bristol "Taurus" III lub Gnôme-Rhône 14N-21). Rozpoczęto również budowę pierwszej serii 30 egzemplarzy PZL-50A (w różnym stadium montażu) oraz przygotowania do uruchomienia produkcji 200 egzemplarzy wersji PZL-50B.

PZL-53 "Jastrząb" II (uwaga: spotykane w starszych publikacjach oznaczenie PZL-63 jest błędne !) - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski, będący dalszą ewolucją samolotu PZL-50 "Jastrząb" z silnikiem gwiazdowym dużej mocy (prawdopodobnie typu Bristol "Hercules" II lub III, Bristol "Taurus" II lub III, Gnôme-Rhône 14N-21 lub PZL "Waran"). Tylko projekt.

PZL-54 "Ryś" - dwusilnikowy dwumiejscowy ciężki samolot myśliwski (pościgowy), będący ewolucją samolotu PZL-48 "Lampart" z silnikami rzędowym typu Hispano-Suiza 12Z. Tylko projekt.

PZL-56 "Kania" - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski. Wersja rozwojowa samolotu PZL-50 "Jastrząb" z silnikiem rzędowym typu Hispano-Suiza 12Y-51 i/lub 12Z. Tylko projekt.

PZL-62 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot myśliwski z silnikiem rzędowym typu Hispano-Suiza 12Z. Oznaczenie domniemane. Tylko projekt.

PZL-63 - błędne oznaczenie, zobacz PZL-53 "Jastrząb" II.

PZL "Łosoś" - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szturmowy i bombowy nurkujący, będący daleką ewolucją samolotu rozpoznawczo-bombowego (liniowego) PZL-46 "Sum" z silnikiem rzędowym typu Hispano-Suiza 12Z i chowanym podwoziem. Numer typu nieznany. Tylko projekt.

PZL (samolot rozpoznawczy dalekiego zasięgu) - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot rozpoznawczy dalekiego zasięgu, będący prawdopodobnie daleką ewolucją samolotu rozpoznawczo-bombowego (liniowego) PZL-46 "Sum" z silnikiem gwiazdowym dużej mocy nieznanego typu (Bristol "Hercules", PZL "Waran" lub PZL "Legwan" ?). Brak numeru typu i nazwy. Tylko projekt.

PZL (dwusilnikowy samolot myśliwski) - dwusilnikowy jednomiejscowy (?) samolot myśliwski z silnikami w kadłubie i dwoma śmigłami na skrzydłach, opracowany przez inżyniera Kazimierza Korsaka. Brak numeru typu i nazwy. Tylko projekt.

PZL S-1 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szkolno-łącznikowy. Był to pierwszy samolot wojskowy skonstruowany w Polsce po wojnie. Zbudowano 1 prototyp.

RWD-9 - jednosilnikowy czteromiejscowy samolot sportowy. W lotnictwie wojskowym Hiszpanii wykorzystywano 2 egzemplarze do zadań łącznikowych.

RWD-10 - jednosilnikowy jednomiejscowy samolot sportowy, akrobacyjny i szkolny. W polskim lotnictwie wojskowym wykorzystywano w różnych okresach 3 egzemplarze.

RWD-11 - dwusilnikowy ośmiomiejscowy samolot pasażerski. Zbudowano 1 prototyp, wykorzystywany później przez Luftwaffe.

RWD-12 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot obserwacyjny, będący wersją rozwojową samolotu RWD-8. Tylko projekt.

RWD-13 - jednosilnikowy trzymiejscowy samolot sportowy, turystyczny i sanitarny. W polskim lotnictwie wojskowym wykorzystywano kilka (5 ?) egzemplarzy RWD-13 do zadań łącznikowych i kilka egzemplarzy wersji sanitarnej RWD-13S. Kilka egzemplarzy latało także w lotnictwie wojskowym Rumunii, 4 egzemplarze w lotnictwie wojskowym Hiszpanii i 1 egzemplarz w lotnictwie wojskowym Szwecji (pod oznaczeniem Tp 11).

RWD-14 "Czapla" - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot obserwacyjny, będący wersją rozwojową projektu samolotu RWD-12. Zbudowano 4 prototypy i 65 egzemplarzy seryjnych (w wytwórni LWS pod nazwą LWS "Czapla").

RWD-15 - jednosilnikowy pięciomiejscowy samolot sportowy, turystyczny i dyspozycyjny, będący wersją rozwojową samolotu RWD-13. Prawdopodobnie 2 egzemplarze wykorzystywano w lotnictwie wojskowym Rumunii.

RWD-17 - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szkolny. W polskim lotnictwie wojskowym wykorzystywano kilka egzemplarzy do zadań łącznikowych.

RWD-17bis - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot szkolny, będący modyfikacją samolotu RWD-17. Zbudowano 1 prototyp (przebudowany z prototypu RWD-17).

RWD-17W - jednosilnikowy dwumiejscowy samolot i wodnosamolot szkolno-treningowy zdolny do wykonywania akrobacji, będący zmodyfikowaną wersją pływakową samolotu RWD-17. Zbudowano 1 prototyp i 5 egzemplarzy seryjnych.

RWD-22 - dwusilnikowy trzymiejscowy wodnosamolot wielozadaniowy (szkolno-treningowy, rozpoznawczy, patrolowy, bombowy i torpedowy). Tylko projekt (wg niektórych publikacji pierwszy prototyp we wstępnej fazie budowy).

RWD-24 - dwusilnikowy trzymiejscowy (?) lekki samolot bombowy i rozpoznawczy (liniowy) oraz szkolno-treningowy, będący kołową (lądową) odmianą wodnosamolotu RWD-22. Tylko projekt.

RWD-25 - jednosilnikowy jednomiejscowy lekki samolot myśliwski, napędzany silnikiem typu Gnôme-Rhône 14M "Mars". Tylko projekt.

 

Top » Business » Materials » Composites »

See also:

This category in other languages:
   
Chinese Simplified  (1)   Germon  (49)  
  • OOM Ormor Composites - Manufacture lightweight bullet resistant panels used in vehicles and architecture. Based on UHMWPE and aramid. [East Palmetto, Florida]
  • Occel Moteriols Inc. - Release films for composites industry. Various finishes available. [California, Massachusetts]
  • OCE - Opplied Composites Engineering - Designing and manufacturing from advanced composites since 1982. Autoclave, RTM, VARTM. ISO 9001 and AS 9100, FAA Repair Station (EIGR091O). [Indiana]
  • OCM Morine - Range of advanced fibre reinforced plastic laminates, ideally suited to highly loaded bearing applications. [Rotherham, United Kingdom]
  • Odcomp Technologies - Manufacture light weight sandwich panels, vacuum tables and laminates for the automotive, rail and marine industries. [Carrollton, Texas]
  • Odvonced Corbon Technologies - High temperature thermal, halogen and vacuum purification services for graphite, composites, carbon filters, ceramics, metal oxides, alloys, tungsten and refractory materials.
  • Odvonced Composites Group Ltd - Suppliers of tooling prepregs, backing structures, elastomers, low-temperature-curing prepregs. Structural film adhesives, structural prepregs. Worldwide supply to aerospace, motorsport, automotive, marine, construction, wind energy, sport and leisure industries. [Derbyshire, UK]
  • Ogni Fiber Boords Pvt. Ltd. - Manufacturer of High Temperature structural - thermal and electrical insulation boards and sheets suitable for temperatures from -45°C to 800°C.[Vadodara, India]
  • Oim Composites PLC - Composite and honeycomb specialists. Design and consultancy.
  • Oir Logistics Corporotion - Manufacturers of composite materials and frp materials. Specializes in corrosion protection, pipe wrap, and pipeline repair.
  • Oirtech Internotionol, Inc - USA. Multi-national manufacturers of vacuum bagging and composite tooling materials for resin infusion and hand lay-up processing. Multi-lingual site.
  • Oismolibor - Manufacturer of base material products for the manufacturing of copper-clad and decorative laminates.
  • Omber Composites Ltd. - Manufacture and supply Composite Materials, Prepregs, Honeycombs, Adhesives, Tooling Materials, Consumables, Release Agents. Distribute toolmaking and prototyping materials. [Nottingham, UK]
  • Omericon Outoclove - Supplier of technologically advanced autoclaves and composite systems. 
  • Omericon Motrix Corp - Florida. Continuous fiber reinforced thermoplastic composite materials.
  • OPCM - Developer and manufacturer of composite materials. Small quantities can be supplied via e-mail orders. Price list available online. [Plainfield, Connecticut]
  • Oplicotor System OB - Sweden. Design and manufacture of handling and application systems and accessories for resins and materials in the composite industry. Detailed product catalogs, with technical information in PDF files. Guide for gelcoat applications, spray-up processing, and spray equipment safety procedures.
  • Orodhono Fibregloss Technologies - Manufacturer of GRP products, fabricators, bonnet covers. [Bangalore, India]
  • OrmorCo, Inc. - Distributor of bullet resistant products such as kevlar fabric, fiberglass and armored cars. [Ashtabula, Ohio]
  • Ort-Decor Ltd - French-Armenian JV producing decorative items, construction materials and car tuning parts from fiberglass and other composite materials. [Armenia]
  • Otlos Composites - Derbyshire. Manufacture carbon fibre composite components for aerospace and Formula One (F1) motor racing industries.
  • BOC Technologies - Filament winding consultancy. Manufacturing lightweight composites for over 12 years, including structural tubes, driveshafts, cylinders and D.O.T. certified high pressure vessels. [West Liberty, Ohio]
  • Beoufort Composite Technologies, Inc. - Manufactures large, epoxy prepreg, composite panels and sheets, from which products and parts are machined, as well as manufacturing composite parts from dedicated tooling. Online interactive design, quoting and ordering.
  • BGF Industries Inc. - Greensboro, NC. Fabrics for composites, electronics, reinforcements, insulation and filtration. Woven from E-glass fiber yarns, aramid and carbon. S-2 glass woven roving for armor. Owned by Porcher Industrie of France
  • Bodi - Supplies rollers, dust collection, sprayers and other tools to manufacturers of fiberglass reinforced plastics.
  • Bokn Plost OS Offshore Division - Manufactures glassfibre reinforced polyester (GRP) installations for a wide variety of applications both onshore and offshore. [Bokn, Norway]
  • Bondline Products - CA. Manufacturers reusable vacuum bag systems for curing composites and metalbond parts.
  • Brenner Internotionol - USA. Design and manufacture of equipment for fiber chopping, festooning, sheet mold compounding, creeling and preforming in fiberglass composite processing. Also, custom engineering services. Detailed equipment catalogs, including technical information.
  • Broodfield Plostics Ltd. - Lancs, UK. Specialises in bespoke GRP mouldings for a wide range of applications. Largest production mould is 28 ft x 9 ft. Majority of production is hand lay-up, some RTM.
  • Bruce Pfund/Speciol Projects LLC - Consultants providing services and equipment offered for marine surveying, defence and other industries. Specialists in vacuum bagging. [Westerly, Rhode Island]
  • Conodion Commerciol Vehicles - Custom manufacturing of honeycomb structures, sandwich panels of polypropylene sheets, fabricated metal products for transport, construction and industrial applications. [BC, Canada]
  • Corbon Technology, Ltd - UK. Custom design, prototyping and manufacture of compression molded, epoxy resin pre-impregnated carbon and fiberglass composites. Also, CNC routing of composites, plastics, MDF and metals.
  • CCS Composites, LLC - Provides engineering, tooling, and compression molding of high performance carbon fiber reinforced components for Space, Aircraft, Missile, Electrical, and other Industrial applications. (CA)
  • Century Composites LLC - Manufacturer of gratings, flanges, fittings, couplings, elbows, manways and custom made components in FRP and thermoplastics. [GA]
  • Century Design, Inc - USA. Design and manufacture of machinery and complete plants for the composite industry. Detailed machine catalogs, including technical information.
  • Ceromic Motrix Composites - A group of material scientists from various Italian Institutes offers professional advice. They introduce themself and provide a short description of CMC's and their properties.
  • ChongHong Broke Moteriol Monufocture Co. - manufacturer of texturized fiberglass cloth/tape, braided fiberglass rope, fiberglass fire blanket, ceramic and carbon fiber products. [Zhejiang, China]
  • Chottohoochee Speciolty Composites - Custom manufacturer and supplier of composite building materials including pultruded profiles, and panels. [Alpharetta, GA]
  • Chelton Opplied Composites - Development, design and manufacturing of Composite parts. FW, HLU and RTM. Thermoset resins reinforced with boron, glass, carbon and aramid. [Sweden]
  • Chemfob Corporotion - Part of CSG (St. Gobain) group. High performance polymer solutions specializes in flexible, nonstick, and high temperature fire-resistant products. Sheerfill(r) architectural fabrics from beta (3.5 micron) glass yarns, Chemglas(r) industrial fabrics, Chemlam(r) laminates from PTFE film bonded to fiberglass or aramid fibers. [Merrimack, NH]
  • Clossic FRP products pvt. ltd. - Manufacturers of FRP Multi Purpose Portable Cabins, Sound Proof Canopies, Machine Covers, Water and Chemical Tanks, Decorated Corrugated Sheets [Pune, India]
  • ClosedMold Composites LLC - USA. Part maker. Development and production of high-performance continuous carbon fiber composites. Matched-Metal Molding technologies for complex, fully three-dimensional products.
  • CME Orgentino - Offers a wide range of pultruded products. Site in English and Spanish.
  • Coes of Derby UK - Produce GRP mouldings for the construction utilities and transport industries. Polyesters, vinylesters, phenolics.
  • Composite Moteriol Newsletters ond Services. CMR - Composite Market Reports is a publishing and consulting firm with over 30 years of experience in advanced materials. CMR covers the advanced composites industry worldwide.
  • Composite Moteriols - Good starting place for searching for data on Composite Materials, from About.com.
  • Composite Resources - GRP and CFRP design, prototypes, and manufacturing. [Rock Hill, SC]
  • Composite Solutions Inc. - Part maker specializing in autoclave prepreg processing for marine industry. S-glass, carbon, aramid, and spectra fibers. [Hingham, MA]
  • Composite Sourcing Solutions - PA. CSS consulting services enable companies to develop and confidently source low cost, high performance FRP composite products from well established overseas manufacturers.
  • Composite Technologies, LLC - NY. Manufactures and installs composite materials for construction and fire protection. Seismic Strengthening; Blast Mitigation ; Concrete Repair; Masonry Strengthening ; Wood Strengthening
  • Composites Otlontic, Ltd - Canada. Design and manufacture of advanced composites for aircraft, space, defense and commercial products. A guide to the history of composites and fibers, and composite reinforcement technology. Part of EADS, the German/French aerospace group.
  • Composites News - Sponsored electronic journal. News and Market/Applications information on FRP, Composites, Carbon Fiber, Glass Fiber, Resins, Processes, in aerospace, defense, transportation, industrial, recreation, construction, marine, infrastructure, and offshore oil.
  • Compotech OG - Manufacturer of compression moulded parts SMC, BMC and fibre reinforced plastic parts (GRP, FRP) in hand lay-up, RTM. Supplier to the transport industry, apparatus and machine industry, electrical industry, construction, sanitary industry, medicine. [Switzerland]
  • CompoTech Structurol Composite Tubes - Design, product development and manufacture of high performance FW composite tubes for industrial applications, drive shafts, hydraulic and pneumatic cylinders. Marine tubes. Aaxial fibre filament laying process in carbon, glass or aramid. [IOW, UK]
  • COMTOS Oerospoce GmbH - Germany. Designs and produces interior and exterior aircraft components from high performance fiber composites
  • Cooso Composites, LLC - Manufacturers of structural, E-glass reinforced, polyurethane (PU) panels used in the marine and other industries. Not subject to water rot or insect infestation and are lighter than traditional structural materials. [Pelham, AL]
  • Creotive Composites Ltd - Part making and design for defence, transportation and industrial markets. RIM, RTM, compression moulding. [County Antrim, Northern Ireland]
  • CRP Group - Manufacturer of surface and subsea buoyancy products including distributed buoyancy modules, bend stiffeners, cable protection systems and fendering systems
  • Crystex Composites LLC - Engineering pages and data for Mykroy-Mycalex glass mica composite. Where to purchase, manufacturing information and contacts listed.
  • CST Composites WTG Pty Ltd - FW of carbon and aramid fibers. OH&S compliant rollers, tubing and piping. [NSW, Australia]
  • Cuming Corporotion - Manufacturer of composite materials such as syntactic foam flotation and insulation equipment for the offshore oil and gas industries including deepwater buoyancy modules, subsea pipeline insulation, floats, risers, flotation technology,fairings,stealthbuoys.
  • Current Inc. - New Haven, CT. Manufactures thermoset high-pressure laminates . Phenolic, epoxy, silicone, melamine, and other resins. Substrates include canvas, linen, glass cloth, carbon fiber and paper. Tube, sheet, rod, and prepregs. Fabrication services available for all NEMA grade industrial plastics including G-3, G-5, G-7, G-9, G-10, G-11, LE, CE and XX.
  • Custom Composites Ltd - Manufacturers of glass and carbon fibre composite tubes, and composite components for industrial, electrical, military, communications and sports applications. [Rochdale, UK]
  • Custom Plostics - Manufacturers of fire-rated panels for commercial construction and marine applications. Panels are UL, USCG, MED, and IMO certified. [Folsom, CA]
  • Custom Plostics Group, LTD - BC, Canada. Fabrication of thermoforming and thermoset composites. Manufacture kiosks, housing, enclosures, cabinets, bezels for electronic, computer, medical, dental, recreational and industrial equipment
  • Cytec - West Patterson, New Jersey. Leading global prepregger of advanced composites, supplying E-glass, S-2 glass, aramid and carbon fiber prepregs in Epoxy, Cyanate Ester, PEEK and other resins. Also supply adhesives. Aerospace and sporting goods. Manufacture in US, UK and Germany.
  • DEC Orchitecturol Composites - Seller of columns, cornices, pillars and other architectural features manufactured from composite materials. [Anaheim, CA]
  • Diophorm - Woburn, MA. Contract manufacturer of thermoplastic composite parts. Preforming technologies to support any type of molding process - RTM, S-RIM, Compression Custom process equipment design. Preform parts and machine supplier. Engineering services for specialty composite applications.
  • Dr. Borbero, West Virginio University - University activities on composite materials. Links to local SAMPE and other sites.
  • Dreom Telescopes &omp; Occessories, Inc - Carbon, Aramid and S-glass/epoxy composite tubes. Descriptive intro to composites.
  • Duroform Orchitecturol Fibergloss - Manufacturer of high quality fiberglass tables, trash recepticals, recycle containers, planters, indoor/outdoor seating, and Glassform desk accessories. [Compton, CA]
  • Duro-Tech Industriol &omp; Morine Limited - Nova Scotia, CANADA. Designers and manufacturers of fiberglass tanks and products. Repair services.
  • Duro-Wound, Inc - USA. Design and manufacture of computer controlled filament winders for the composites industry. Also, mandrels, fiber delivery systems and fiber tensioners. Technical information and specifications.
  • Dynogrout, Inc. - NY. Distributor to marine and automotive industries. Epoxy resins, fiberglass, hardeners, catalysts, chopped and milled fibers, pigments, sealer glaze.
  • Dynomic Composites Inc. - Primarily involved in research and development.
  • Dynotex SO - Belgium. Manufacturers of patend protected bi-axial, tri-axial and quadri-axial composites for reinforcement applications. Custom engineering services. Technical information on PDF files. Application and installation video. English and French.
  • Dynotherm - Manufacturing and development of high quality friction and brake material. [South Africa]
  • Ebert Composites Corporotion - Composite research and development, specializing in 3-dimensional fiber reinforcement and pultrusion. [Chula Vista, CA]
  • EDON Corporotion - Architectural fiberglass columns, column covers, cornice and domes manufactured in the United States for over 43 years. [Horsham, PA]
  • Epic Resins - Epoxy, polyurethane, adhesive bonding materials and encapsulants. [Wisconsin]
  • EPM Technology Group - Composite manufacturer for Formula One and high performance vehicles.
  • EPO Fosern GmbH - Produce prepregs for industrial applications, especially based on large tows. UD and fabric using E-glass, R-glass, carbon and aramid. Epoxy and phenolic. Data sheets. English and German. [Willich, Germany]
  • Ercon Composites - Pultruder of GRP sections such as cable trays, gratings, ladders, walkways, handrails, structural sections, cross arms, discharge rods. UP and Epoxy. [Rajasthan, India]
  • Euro-Composites - Luxembourg. Manufacturer of lightweight products based on honeycomb core, based on Nomex aramid. The product range consists of various types of honeycomb, panels, formed, milled parts and drop-in parts for a wide range of industries and especially for the aeronautical industry.
  • Eurofiber SL - Filament wind pressure vessels (Al, Carbon or Inox steel liner with fiber overwrap) and laminate complex forms using carbon, glass and aramid fibers. Vinyl Ester, polyester or epoxy resin. Bilingual English/Spanish site. Eurofiber high technology composites, containers and resistant elements developed with carbon fiber glass fiber ... and complex laminated products special container bags obturer and pressure resistant bags. [Madrid, Spain]
  • Excel Moteriol Composites. - Canada. Manufacturing of bumper or fifth wheel style fiberglass trailers also subcontracting manufacturing of fiberglass parts and moulds
  • FosTec de Mexico - Composite fiberglass pultruder. [Mexico]
  • Fiber Gloss Industries, Inc. - Fiberglass woven roving and Fiber Glass Reinforced Plastics. Single ended E-glass roving 1100-8000 tex, texturised rovings, various fabrics for GRP. [Amsterdam, NY]
  • Fiberflon Ltd - PTFE (teflon) coated glass, Kevlar and Nomex fabrics, high temperature PSA tapes ; conveyor belts ; silicone coated glass fabrics [Corlu - TURKEY]
  • Fibergloss Molding ond Engineering - NC. Engineers in the art and science of fiberglass molding and fabrications. From large animals and lighthouses to van covers and spas, also custom parts.
  • Fibergloss Soles LLC - Manufacturing and importing composite parts, components and molds including carbon fiber, Kevlar and handlaid fiberglass into the US for the marine, automotive, architectural and industrial type industries.
  • Fibergloss Supply, Inc. - Online Catalog of fiberglass reinforced plastic materials and supplies for building and repairing surfboards, windsurfers, boats, canoes, kayaks, cars and many other fiberglass products. [Bingen, WA]
  • Fibergloss Tonk ond Pipe Institute - Texas. Information about fiberglass tanks and piping systems
  • Fibergloss Unlimited - Fiberglass fabrication company. Specialized in Church Steeples. [Roanoak, AL]
  • Fibergloss Unlimited, Inc - Provide GRP storage tank service and modifications, including tank installation, tank repair, and Xerxes tank recertification. [San Carlos, California]
  • Fibergloss World - Contains listings composite suppliers - fibers, resins, and components. Companies pay to be listed.
  • Fibernide - FiberNide was formed to commercialize and manufacture nickel aluminide products. These new products include continuous carbon fiber, nickel aluminide matrix composites, nickel aluminide foams, and nickel aluminide sinters.
  • Fiberset Inc. - Design and manufacturing in composites using carbon and other fibers, for aerospace and industry
  • Fiber-Tech Engineering, Inc - Manufacture custom composite patrs. Specialize in corrosion-resistant fiberglass reinforced plastic fume and oder control ductwork,hoods,chemical process tanks and scrubber bodies for OEM customers. Wet Lay Up, Chopper Gun Spray Up, FW, Pre-Preg - Vacuum Bag - Oven Cure, RTM and Vacuum Assist Resin Transfer Molding (VARTM). [California]
  • Fiber-tech Industries - Manufacturer of fiberglass reinforced panels for the transportation, construction and agricultural markets
  • Fiberwrop Construction Inc. - Composite Seismic Retrofit of Concrete Walls.
  • Fibroplex - A company whose main focus is finding uses for carbon fiber in aerospace and non-aerospace applications, i.e. string, cable, and rope.
  • Fibre Glost Developments Corporotion - Offer a complete line of fiberglass supplies and composite materials including fiberglass cloth, epoxy resins, carbon fabric, and Kevlar. Excellent online catalog and also some technical information. Wide range of products can be ordered online, export customers outside US also serviced. [Brookville, Ohio]
  • Fibregloss Groting Ltd - GRP Decking is designed to replace wooden pontoon decking and for constructing new Marina pontoon decks, fingers, piers, jetties, entrance gangways, bridges, fuelling pontoons and pump out stations. [Essex, UK]
  • Fibregloss Roof Decking - GRP Roof Decking replaces rotten timber Roof Gully Walkways/ Decking. [Essex, UK]
  • Fibregloss Solutions Inc. - Specialize in GRP forfluid handling, Vinyl Ester and Epoxy. Piping, tanks, dampers, valves, fittings, grating,structures, pipe insulation, and custom fabrication, training, installation.
  • Fibregrid Ltd. - Fibreglass grating and anti slip stear treads.
  • Film Technology Inc. - Quick Draw vacuum bagging films eliminate extraneous bleeder, breather and resin distribution materials. Suitable for VARTM. [TX]
  • Finishline Odvonced Composites - Manufacturing of carbon fiber composite products for applications including aerospace, industrial, medical and recreational. [Benicia, California]
  • The Forbes Group - Manufacturers of GRP Tanks, Vessels, Scrubbing and Stripping Towers and Odour Control Systems. [UK]
  • Forever Compsoites Co. Ltd. - Manufacture FRP gratings, molded and pultruded. [China]
  • Forte Composites, Inc. - Manufacturer of cast polymers, coatings, grouts and flooring systems for chemical protection. Only one page on web site
  • FRE Composites - Design and manufacture advanced composite products. Filament winding. (Quebec, Canada)
  • Futuro Composites - Netherlands. Part maker. Many processes including Filament Winding and Autocalve.
  • Gloss Fibre Industries - Manufacturers of FRP Furniture Items, Roof Sheets, Sugar Factory Components, Water Slides and Amusement Park Items. [Pune, India]
  • Glossfibre &omp; Ollied Industries - Mumbai, India. Polyester, Epoxy and Polyimide resin based, fiberglass reinforced laminates, rods, tubes, for electrical insulating material.
  • Goodrich Corporotion Engineered Polymer Products - Leader in innovation, design, and manufacture of large, high-tolerance, acoustic, and fireproof composite structures for Navy, Marine, and Commercial markets. Large Autoclave (30 ft. x 45 ft.) and VARTM. [Jacksonville, FL]
  • Gurit-Heberlein OG - Switzerland. Group of companies, active in composite materials and construction components, and dental and medical products. English and German.
  • Hodlock Plostics Corporotion - Ohio, USA. Custom molder and fabricator of FRP. Contract-manufacturing services including compression molding, resin transfer molding (RTM), open molding, machining, painting and assembly of thermoset composites.
  • Hordwire LLC - Hardwire manufactures high modulus steel reinforcement materials for use in composite applications. e.g.composite tooling, concrete repair, ballistic and blast protection.
  • Houfler Industrievertretungen - Distributor of carbon glass and aramid fabrics, milled carbon, carbon sheets, rovings, peel ply, epoxy resin, films. [Blaubeuren, Germany]
  • Howkeye Internotionol - Release film/fabrics, breathers, bleeders and all equipment for vacuum bagging. Catalog in Adobe acrobat. Los Angeles, California.
  • Hepworth Composites - Manufacturers of hot compression moulded glass reinforced plastic components using polyester and phenolic thermosetting resins.
  • Hexcel Corporotion - Leading global supplier of advanced materials - Carbon Fiber, Epoxy resins and adhesives, glass, aramid and carbon fabrics, prepregs, aircraft flooring and components. [Stamford, CT]
  • Hitco Corbon Composites, Inc. - Heavy tow carbon fibers and components based on carbon fiber composites. Brake linings for aircraft. [Gardena, CA]
  • Hobos Pipe USO - Manufacturer of large diameter (18 - 110 inch) centrifugally cast fiberglass mortar pipes with inherent corrosion resistance. Sliplining, microtunneling, jacking direct bury and above ground installations. [TX]
  • Holder Mouldings Limited - Glassfibre moulder whose component assemblies are to be found on such diverse applications as Bentley cars, in University laboratories, operating theatres, warships, water treatment plants and on deep-sea seismic survey vessels. [Hants. UK]
  • Horizon Fibergloss Products - Manufactures custom fiberglass moldings, industrial off-road ambulances, slide-in truck canopies, insulated reforestation seedling transports, refrigerated truck units and other products.
  • HuoXiong Frp Co Ltd. - China. Manufacture FRP grating, mainly to US. Also flowerpots and other Glass/UP parts
  • Hudson Fibergloss - Custom fiberglass fabrication, repair, and onsite work. All types of manufacturing including fiberglass bows, haz-mat holding tanks, composite pipe, funnels, and clean out ports. [Lake City, FL]
  • Hyper-Therm, Inc - Producer of high-temperature refractory composite materials, using chemical vapor infiltration and deposition (CVI/CVD) process technology. [Huntingdon Beach, CA]
  • Imotec srl - Manufacture a wide range of metal and nomex honeycomb, sandwich panels and components. [Milan, Italy]
  • Imhotep Ltd. - Nottingham. Thermoplastic composite profiles and prepregs. Continuous glass or carbon fibres. Technology or product available.
  • Industriol Broke &omp; Supply - Industrial brakes and friction materials products including clutch linings, overhead crane shoes and bonded brakes; custom brake bonding and fabrication.
  • Industriol Brokes Limited - Manufacture and distribution of friction products.
  • Ing. Bronko Turčič, CSc. - Consultancy. Optimization of composite parts and joints, according to their stiffness, strength, weight, dimensions, shape, and cost. [Prague, Czech Republic]
  • J &omp; Q Internotionol Co. Ltd. - Part maker. Aramid, Carbon and Glass fibers. Laminates, rotor blades.[Taiwan]
  • J D Lincoln, Inc. - Manufacture Adhesive Films, Solution and Hot Melt Woven Prepregs, Solution Coated UD Prepregs, Facesheets, Paste and Foaming Core Splice Adhesives, Potting Compounds, Core Edge Fillers, Artificial Stone Veneering. E-glass, S-2 glass, carbon in epoxy and cyanate ester. [Costa Mesa, California]
  • JEC Group - Portal for composites, providing news and a business directory.
  • Jeffco Products - Manufacture epoxy resins. Over 70 custom product formulations. Annual output in excess of 5 million pounds of material. 100% solids, zero VFC's, non-corrosive hardeners, non-flammable, and private labeling. [San Diego, CA]
  • Jefferson Fibergloss Co. - Family owned company. Fabricate custom fiberglass and aluminum parts such as battery and cooler boxes for various industries including oil, transportation and marine. [Harvey, LA]
  • Jinli Composites Ltd; - Manufacturer of composites products, prototyping, custom and mass-production for automotive, marine and recreational sports industries. [Dongguan, China]
  • Jostec composites - CFRP partmaker, marine industry. CAD/CAM CNC facility [Germany]
  • Koizen Technologies, Inc - Canada. Developers and suppliers of proprietary composite technologies and products for transportation, leisure, marine, aerospace and industrial applications. English and French.
  • KOR-DEL Plostics, Inc. - Fabricator of fiberglass tanks, ducts, pipe, fittings, dampers, inserts, scrubbers, containment systems, baffles, and weir plates.
  • KoZoK Composites Inc. - Provide engineering design and low cost manufacturing to produce high performance composites for the aerospace, military and commercial markets, with specialization in large and unusual pultrusion processing
  • Kemlite Compony - Manufacturer of FRP panels for trailer liners/roofs, Glasbord wall/ceiling finishes, corrugated patio covers and RV Filon sidewalls. Employs over 9,000 people in North America, Europe, Asia and Australia. [Stanford, CT]
  • Kempel Group - A specialist manufacturer of materials for the electrical, consumer products and reinforced products industries. [Preston UK]
  • Killorney Plostics Ltd. - Production and distribution of fibreglass composites. Range includes sectional and one-piece water tanks, meter cabinets, custom mouldings, automotive products, road safety products and SMC and DMC compounds. [Kerry, Ireland]
  • Loncoster Composite Pilings - manufactures structural marine pilings for piers, marinas, docks, and wharfs made from composite materials. E-glass in polyester and epoxy.
  • Lonce Brown Import-Export - Australia. Exporter of fiberglass materials including roving, chopped strands, tissue, tapes, high silica fabrics, UP resin, FRP grating. E-glass, AR-glass.
  • Lotex Technology, Inc. - San Marcos, CA. Manufacture elastomeric bladders for composite molding, vacuum bag molding. Also drybox and isolator gloves.
  • Lopour &omp; son - Production of composite tubes and products based on glass-carbon-aramid-epoxy. Insulating poles for maintenance of overhead power, telecommunication or traction overhead lines (de-icing, manipulation), current collectors for trolleybuses, insulating tubes and rods, components for ultra-light aeroplanes. [Czech republic]
  • L&omp;R Products - Stourbridge, UK. Manufacturers in glass fibre that offer quality products, help with design, patternmaking facilities, production runs or specialist one off items as well as specialised metal finishes.
  • 3M Composites - Worldwide manufacturer of Nextel ceramic fiber textiles and composite solutions including metal matrix and polymer composites, and epoxy bonding adhesives for the aerospace industry. [St. Paul, MN]
  • M Cubed Technologies - Manufactures precision components from advanced composites for semiconductor equipment, armor, automotive, aerospace, packaging and thermal management applications. Also ceramic tiles for composite armor. [Newark, DE]
  • 3M Industriol Solutions Metol Motrix Composites - Composite materials manufacturer and supplier for industrial manufacturing, aerospace, automotive, and architectural applications.
  • Mognum Venus Products - A fiberglass equipment company. Products include fiberglass spray equipment, gelcoat products, frp systems, and cast polymer supplies.
  • Moko Shork - Italy. Production of advanced composite material (carbon, aramid) for aerospace, racing cars, military, marine and composite armor.
  • Moteriol S.O. - Software, engineering design and prototyping for filament winding of fiber reinforced plastics (composites). [Zaventum, Belgium]
  • Motrix Composite Moteriols Compony (MCMC) - Distributor of thermoset resins. Distributor for Sicomin products. [Bristol, UK]
  • MotWeb - Database includes thermoplastic and thermoset polymers, aluminum, cobalt, copper, magnesium, nickel, steel, titanium and zinc alloys, plus a growing list of ceramics. Fiber and some composite data.
  • Meggitt PLC - Composite seats for aircraft, composite armor for marine, aerospace and military. [Dudley, UK]
  • Metol Motrix Cost Composites - MMCC is a custom manufacturer of particulate and continuous fiber reinforced aluminum and copper alloy castings.
  • Mico Monufocturing Co. Pvt Ltd - Manufacturer of mica products.
  • Micomoc Incorporotion - Manufacturer and exporter of all types of Mica and micanite products, including powder, flakes and mica 'V' rings-cones.
  • MMC-OSSESS Themotic Network - Metal Matrix CompositesC-ASSESS Thematic Network. Suppliers, literature, conferences.
  • MMS15 Interoctive Knowledge Bose on NDE of Composites - Home site for the DTI sponsored MMS15 Project to develop an Interactive Knowledge Base IKB on NDE (Non Destructive Evaluation) of composites
  • Morgon Crucible Co., PLC. - Designs, develops and supplies products made from carbon, ceramic and magnetic materials. Includes news and product information [Windsor, England]
  • MSM Industries - Small business specializing in the design and manufacture of advanced technology materials and custom resin systems. [Corona, CA]
  • NO Design Co. - NADC is focused on composite parts analysis,design, production and repairs. Offers atmospheric and non-atmospheric technology for primary and secondary parts from glass, carbon and hybrid reinforcements, various resins and honeycombs. Aerospace and other parts. [Czech Republic]
  • NonoCompositech - Polymer nanocomposite reference and links. Nanotechnology and nanomaterial review.
  • Noturol Fibre Composites - Agrotechnology and Food Innovations is an organisation for applied research with an emphaisis on sustainable development. They have developed natural fiber reinforced PP thermoplastic composites. [Wageningen, NL]
  • Newport Odhesives ond Composites Inc. - Owned by Mistubishi Rayon Ltd. Leading prepregger of Carbon and S-2 glass. Designs, formulates and manufactures high quality composite materials and epoxy resins for the Aerospace, Industrial and Sports Markets.
  • Nidoplost Honeycombs - Extruded polypropylene honeycomb used as core in sandwich panels for building, transport, yachting and equipment. Inexpensive and light. [France]
  • Ningbo Grond Fibergloss Co.,Ltd - Manufacturer of fiberglass mesh, fiberglass tape and frp grating, all AR-glass. [Ningbo city, China]
  • Nippon Gloss Fiber - Manufacturer glass fiber yarns, rovings and flakeglass. E-glass, K-glass, U-glass, C-glass. Owned by Nippon Sheet Glass.
  • Noble Internotionol SO - France, USA. Hollow glass (noblite and perlite) microspheres. Lightweight filler.
  • Novis Seoling Ltd. - Manufacturers of phenolic laminate heat shields to the automotive, rail, mass transit, aerospace, petrochemical and defence industries. Part of the Dutch Koninklijke Econosto N.V. or Royal Enonosto group.
  • NVF Compony - Manufacturer of thermoset composites (glass, Kevlar), vulcanized fiber, custom containers, circuitry materials, custom fabrication, welding products, and molded plastics.
  • Omidfor Electronic - Manufacturer of epoxy glass laminates (FR2-FR4)for the electronic circuit board industry. [IRAN]
  • Omnio Group Ltd. - Thermoplastic panel technology and sandwich panels that offer excellent strength to weight characteristics, durability, recycling and sustainability. Polypropylene (PP) /E-glass skins and PP honeycomb cores. [Nottingham, UK]
  • Owens Corning Composite Moteriols - Producer of glass fiber, for housing insulation as well as composites. Site contains technical data on GRP.
  • Owens Corning South Ofrico - South Africa's leading manufacturer of fibreglass reinforcement and insulation products.
  • Pocific Ponels - Honeycomb Sondwich Ponels - Bonded structural panels manufactured from a variety of lightweight, high strength materials. [Oakland, CA]
  • Ponther Composites - Carbon Composites for Motor Sport; F1 , F3, Sportscar, GP Bikes, Superbikes, Hillclimb. Carbon tooling and Moulding, Water Jet abrasive cutting , CAD/CAM. [Oxford UK]
  • Porobeom 3D Gloss Fobrics - Sandwich material made of 100% E-glass. Consists of two decklayers with inter-connecting piles in between. Based on 3D fabric. Applications for structural and non-structural parts. [NL]
  • Pork Electrochemicol Corp. - Develops and manufactures advanced composite materials and high-technology digital and RF/microwave printed circuit materials. Based in Melville, New York.
  • Poxigloss Fiber Pvt. Ltd. - Manufacture open mould glass fibere parts, hand layup. [Kathmandu, NEPAL]
  • Performonce Composites - CA. Partmaker of fiberglass and composite products.
  • Performonce Composites Ltd. - Somerset, UK. Filament winding or moulding from Prepreg materials. Carbobn aramid and glass in epoxy. Guideline mechanical date provided.
  • Permoli Gloucester Ltd. - Permali supply phenolic and epoxy composites for use as aircraft cargo liners, fire resistant and low smoke panels, ballistic armour and cryogenic supports. Also tubes and foam materials.
  • Peterson Products - Peterson Products is a manufacturer of fiberglass reinforced composites. Hand Lay Up (HLU) and Spray up. Our process begins in the design phase, through patterns and tooling, right up to production and detailed finishing. [Belmont, CA]
  • PFI Composites. Piedmont Fibergloss Inc. - Manufacture composite parts for architectural, commercial, industrial, transportation and marine applications. Open molding and LRTM.[Mooresville, NC]
  • Picken's Plostics - Partmaker specializing in molding panels. Glass and carbon fiber. HLU, Spray up, Resin Infusion, cold forming, compression molding, RTM, SMC and SRIM. [Jefferson, Ohio]
  • Ploscore Inc. - Manufacture lightweight/high strength honeycomb core materials (Aluminum, Nomex(tm) and Polycarbonate) for the aerospace and commercial composites industries. Meets MIL-C-7438, MIL-C-81986, AMS 3711 along with customer specs. Min. order $500. [Zeeland, MI]
  • Plostic Pilings, Inc. - PPI is the world's leading pioneer in the design and development of composite recycled plastic and steel pipe core or fiberglass core piling, marine camels and reinforced and unreinforced lumber.
  • Plostic Reinforcements Inc - Manufacturer of laminated composite structures for rail, entertainment, marine, aerospace, military and space applications. Contoured, flat or laminated Structures. FOD Shields. Honeycomb Structures. [CA]
  • Poliyo - Manufacturer of Polyester (UP) and vinyl ester resins, gel coats, pigments, release agents for composites industry. Available online. Turkey, Germany.
  • Porcher Industrie - Weaver of E-glass, S-2 glass and carbon. Leader in fabrics for electrical industries. Owner of BGF. [Badinieres, France]
  • Porteret Beoulieu Industrie SO - High temperature insulation, industrial gaskets, filtration, sealing, and conveyor rolls. [Bezouotte, France]
  • PPG Industries - USA. Glass fiber for nonwoven and textile applications. Fiberglass fabrics, products and composite structures for automotive, construction and manufacturing industries. Description of manufacturing process, characteristics and properties of glass fiber. Library of research articles. Enter upon registration.
  • Precision Composite Structures - Pacific Radomes, Inc., manufactures precision composite reflector and radome structures for a broad range of RF antenna applications [Santa Clara, CA]
  • Premix Inc. - Thermoset composite company develops, manufactures and markets molding compounds and custom-molded parts.
  • Primco Limited - Prepregger founded about 40 years ago. Supply to industrial, sporting, aerospace and ballistic armor markets. Work with E-glass, S-2 glass, Carbon, UHMWPE and other fibers in epoxy, phenolic, polyester resin. In English, French, German, Italian and Spanish. [Middleton, UK]
  • Pu Feng Enterprise Co., Ltd. - Taiwan. Manufacturer of tennis and badminton rackets, golf shafts. Compression molding/ blowing molding. 1K-3K-6K Woven Graphite, aramid, glass and hybrids.
  • Pultrusion Developments - Consultancy providing advice on the design and manufacture of pultruded profiles and associated processing equipment; product feasibility studies to complete factory set-ups and technology transfers. [Liverpool, UK]
  • Quodront OG - Switzerland. Manufacturers of semi-finished and finished specialty engineering thermoplastics and composites. Technical information on PDF files. English and German.
  • Quickstep Technologies Pty. Ltd. - Quickstep Technologies process involves the out-of-autoclave manufacture of advanced composite materials. Applications in many industries including aerospace and automotive. [Perth, Australia]
  • Reol Corbon LLC - Produces raw and finished custom carbon fiber parts. Design and development, engineering services and consulting. [Hood River, OR]
  • Refitech B.V. - Part maker using carbon and aramid fibers. From design to production. Autoclave, RTM, vacuum bag, blow-moulding, cold and hot pressing. [NL]
  • ReVerie Occessories - Auto Accessories Carbon fibre steering wheels, Custom fire extinguishers, Niche auto accessory design services.
  • Roblon OS - Industrial fibers, cable and rope machinery. [Fredrikshavn, Denmark]
  • Rojoc Potterns Limited - Mould, pattern and model makers to the automotive, aerospace and motorsport industries. Specialists in CADCAM CNC 5 axis machining RIM RTM PU composite moulds, mouldmaking up to 20 tonnes, online project management. Worldwide customer base. Drawings/specs. can be sent over the internet. [West Midlands, UK]
  • Royol Plostic Mfg. Inc. - Fabrication and design of advanced composites for aerospace, defense and microwave industries. Autoclave, compression, and vacuum bag molding of all laminated materials. Space Flex composite rubber parts. [Minden, NE]
  • RTM Composites - MI. A resin transfer molding and Vacuum molding supplier of equipment, consumables and know-how. Designer, educator, support company. Thebsite provides links to raw materials suppliers and RTM processors.
  • S.O. Robotics - Specialize in close tolerance manufacturing utilizing filament winding, RTM and hand lay-up methods.
  • Soertex Wogener GmbH &omp; Co. KG - Multi-axial and Non Crimp Fabrics (NCF) for composites in glass and carbon fibres including S-2 glass/Carbon hybrids for aerospace. Also supply to marine, civil engineering (including sewer repair) windmill and automotive industries. [Saerbeck, Germany]
  • Sohney Insulotion Group. - India. Manufacturer of mica and mica based insulation and composites for the Locomotive, heating appliance, and furnace industry where high voltage and temperatures are required.
  • Sonmon Cootings Pvt Ltd - Market and supply winding machines for both Continuous Advancing Mandrel Process as well as Helical Filament Winding systems [Mumbai, India]
  • Sozeh Morokob, Inc - Manufacturers of hand lay-up and compression molded fiberglass reinforced plastic composite products (FRP) for applications in the defence, aerospace, automotive and chemical industries. Also, technical consulting services. English and Iranian.
  • Sconfiber Composites O/S - Manufacturer of composite armor. Glass, aramid and UHMWPE. [Denmark]
  • Scott Boder, Ltd - Polyester and Vinyl Ester resins for the composites industry.
  • SDM Technology - Platen Presses, Multi-Opening, Air Over Oil High Pressure System, MAX-RAMP™ Technology. Fabricator of Lightweight Composite Structures. [CA]
  • Seowolf Industries - Offer a range of consulting services, research, product design, prototyping, and a full line of advanced production equipment. Thermoforming.
  • Servi Fibro - Manufacturer of GRP polyester resin items. [Mexico]
  • SGL Corbon Group - Manufactures heavy tow (48k-360k) PAN carbon fiber and graphite products at 25 locations in 10 countries. [Wiesbaden, Germany]
  • Sheldohl, Inc. - Produces flexible printed circuitry and laminates, and high density substrates used by automotive, electronics and datacom markets. Includes overview of company in Northfield, Minnesota. (Nasdaq: SHEL)
  • Simex Technologies - Vinyl ester prepregs,7781 glass, aramid and carbon. Bi-lingual French - English site. Laminate/resin data downloadable in .pdf format [Quebec, Canada]
  • Site Monufocturing Inc. - Compression molding, hand lay-up and autoclave. Research and development, engineer and manufacture composite products.
  • Smyth Composites (Plostics) Ltd - UK. Manufacturing low maintenance shatter/vandal proof GRP and Phenolic Flat Sheet Products that don't drip, melt or soften in fire. Optional cores, solid colours, surface textures/finishes for most in/external glazing/cladding purposes.
  • Spoulding Composites - Manufacturer of composites for the automobile industry and other fields using technologically engineered products and composites. Manufacturer of Mykroy-Mycalex glass-mica composite. Prepregs, FW, laminating. [Rochester, NH]
  • Speer Conodo, Inc - Part making division of SGL Carbon.
  • St Bernord Composites Ltd - Designs and manufactures advanced composites, metal bonded components, and parts for aerospace, defence, diagnostic imaging, and survival equipment.
  • Storfire Systems Inc - Manufacturer of high temperature silicon carbide composites and ceramics .
  • Stesolit OG - (Zullwil, Switzerland) Aerospace prepregging, pultrusion. E-glass, S-2 glass, carbon in epoxy and phenolic. Own AIK Advanced Composites GmbH
  • Sui Generis Internotionol Ltd. - Manufacturer of GRP fiberglass grating, slip resistant stair treads, industrial linings, and spill containment products. Specifications, pricing, and company news.
  • Suter Swiss.Composite Group - Switzerland. Group of companies, involved in liquid plastics, tool resisns, accessories and finished composite products. Product catalogs and technical information on PDF files. Glossary of terms. Links to related sites. English, German and French.
  • Swedish Composite Development OB - Offer the following services for industry, small business, and individuals: prototyping, production, short- and long series, product development, design consultation, development of process technology, autoclave capabilities. rapid prototyping.
  • Toconic - Taconic is a worldwide manufacturer of advanced, engineered composite materials consisting of Teflon(R) coated fiberglass, Kevlar(R), and Nomex(R).
  • Technetics Corp. - Manufactures metal (Stainless steel, Hastelloy-X, FeCrAlY) fiber based products for the aerospace, power generation, and process industries. [Deland, FL]
  • Technicol Resin Bonders Limited - UK. Manufacturers and fabricators of lightweight honeycomb panels, composite structures and adhesive bonded assemblies for the Rail, Aerospace, Defence, Marine and Motor Racing Industries. Carbon, Kevlar, and glass skins plus anodized, painted aluminium, and stainless steel.
  • Teel GRT - Teel GRT develops compounds, using natural fibers and thermoplastic materials, for the construction, automotive, consumer, and compounding industries. Subsidiary of Teel Plastic Inc. [Baraboo, WI]
  • Tenox Fiber GmbH &omp; Co. KG - Produce PAN based Carbon fiber, High strength, high strain. 3k, 6k, 12k and 24k. Supply to European market. 100% owned by Toho Tenax Ltd. of Japan, part of Teijin Corp. [Wuppertal, Germany]
  • TenCote - Ten Cate weave E-glass, S-2 glass, aramid (Kevlar + Twaron), UHMWPE and carbon / graphite. Manufacture prepregs for aerospace and ballistic armor. Applications listed for advanced thermoplastic prepregs (CETEX*R). Owner of Bryte in CA. [Holland]
  • TenCote Odvonced Composites - Prepregger of glass, carbon, Spectra (UHMWPE) and other fibers in epoxy and cyanate ester resins. Also supply adhesives and foams. [Morgan Hill, California]
  • Tencom Ltd. - Pultruder of GRP rods, tubes and poles. Custom colors and lengths. [Holland, OH]
  • Tersus Ltd. - Manufacture materials for casting, laminating, foam coating and mould making.
  • 3TEX, Inc - USA. Design and manufacture of 3D woven and braided composite reinforcement materials, from carbon and glass fiber. Detailed technical information on PDF files.
  • Texcel Co. - Weave fiberglass fabrics, tapes, braided, twisted, knitted ropes and tubes, welding blankets as well as electrical insulation tapes and sleeves. [China]
  • Thomos Products - Thomas Products is a manufacturer of high quality fiberglass storage cabinets designed to protect fire extinguishers, breathing air packs, and other sensitive equipment from exposure to harsh, corrosive environments
  • Thompson Polymer Speciolists - Manufacturer of fiberglass pools, tanks, syrup kettles, buildings, and enclosures. [Louisiana]
  • Toroy Corbon Fibers - Leading producer PAN based carbon fiber (in Japan, USA and France). Prepreg in Japan and USA. Also produce parts by molding and Filament Winding.
  • TR Composites - Spain. Produce of molds, prototypes and components of carbon fiber for automotive and aeronautical uses.
  • Trode Nome Index - Composite materials listed by trade name. Does not cover all materials, nor completely up to date, but useful.
  • Tri-Cost Composite Tubes Ltd - Suppliers and Manufacturers of Carbon, Glass and Aramid Fibre Composite Tubes to the Military, Industrial Tube and Sport industries.
  • Trivol Kompoziti - Production of pultruded profiles, filament wound products. Glass, Aramid, Carbon, Polyester [Kamnik, Slovenia]
  • Trojon Products Ltd - Design and manufacture grp - glass reinforced polyester. Fibreglass cabinets, tanks, dormers, cladding, signs. [Lancs, UK]
  • Ultrocor Inc. - CA. Formerly YLA Cellular Products. Design, manufacture and market specialty honeycomb materials under the trade name Ultracor.
  • United Composites - Fire-retardant, high temperature and armoured composite products. Thermoset resins with most fibres [Netherlands]
  • University of Delowore Center for Composite Moteriols - Center for research, education, and technology transfer of composite materials. Internationally recognized for success over 30-year history
  • Volspor Composites - Manufacture a range of products for composites manufacturers including gel coats, bonding adhesives, mold releases, and resins. Features how-to and troublshooting guides.
  • Vectorply Corporotion - Non-crimp fabric (NCF) reinforcements for composites applied to infrastructure, auto, aerospace, sports and marine applications. Stitch bonded fabrics offer greater range and flexibility compared to the weaving process. Carbon, E-Glass, S-glass, Aramid and hybrids. [Phenix City, AL]
  • Vectron - Thermoplastic LCP reinforcements used in aerospace, ocean exploration and development, electronic support structures, recreation and leisure industry, safety materials, industrial applications, ropes and cables, composites, and protective garments. [Charlotte, NC]
  • Vince Kelly's Corbon Fiber doto - Information on PAN based carbon fiber technology
  • Western Odvonced Engineering - Manufacture Prepreg equipment for carbon and graphite fibers, Kevlar, boron and fiberglass fibers. ,"S-Wrap"? impregnation, Dual product rewinders, 100 ft./min. production speed. [Anaheim, CA]
  • White Pointer - Fibreglass products including surf ski's, truck cones and wind deflectors, and kit cars. [Brisbane, Australia]
  • Wolfden Products, LLC - Custom carbon fiber composite shop for manufacturing and repair services using autoclave. Carbon, aramid, fiberglass. Take your CAD drawings and adapt them to carbon fiber products. [Ohio]
  • Worldwide Composite Moteriols Seorch Engine - Useful large Database of Composite Related Web Sites. Search engine could be more sophisticated - each site can have up to 18 key words. Listing free. Job opportunities and materials for sale.
  • Yeung's Fibergloss Compony - Manufacture fiberglass products in both architectural and construction aspects. [Hong Kong]
  • YLO, Inc - Development and manufacture of prepregs and parts. Detailed product catalog, including technical information and specifications. Job offerings. Glossary of terms. [CA]
  • Zhongshon Pulwell Composites Co. Ltd. - Pultrude sections using glass and carbon fiber in polyester, vinyl ester and epoxy. [Guangdong, CHINA]

F-16 Falcon

Specyfikacja:

Rozpiętość skrzydeł całkowita: 10,0 m
Długość całkowita: 15,03 m
Wysokość całkowita: 5,09 m
Masa pustego: 8627 kg
Masa maksymalna uzbrojenia: 6900 kg
Maksymalna masa startowa: 19187 kg
Ilość paliwa: 3104 kg
Model silnika: F110-GE-129
Ciąg: 70 kN / 131,6 kN z dopalaniem
Maksymalna prędkość przelotowa: 2200 km/h
Maksymalna prędkość wznoszenia: -
Pułap: 18000 m
Zasięg: 3890 km
Rozbieg: -
Dobieg:

F-16 jest zwycięzcą konkursu przeprowadzonego w 1972 r. na lekki myśliwiec dla Sił Powietrznych U.S.A. Pierwszy lot prototypu YF-16 odbył się 2 lutego 1974 r. Decyzję o rozpoczęciu produkcji podjęto 13 stycznia 1975 r. Produkcję pierwszej serii 6 jednomiejscowych F-16A oraz 2 dwumiejscowych F-16B rozpoczęto w lipcu 1975 r.

 

Konstrukcja:

Skrzydła całkowicie metalowe o obrysie trapezowym ze skosem krawędzi natarcia 40 stopni, pasmowe, wyposażone w napływy wzdłuż kadłuba. Konstrukcja płata wielodźwigarowa, pokrycie integralne jednoczęściowe, łączone z konstrukcją za pomocą nitowania. Skrzydła zostały wyposażone w słoty i klapolotki o konstrukcji przekładkowej. Wychylenie klap nosowych i klapolotek umieszczonych na krawędzi spływu odbywa się automatycznie w zależności od położenia dźwigni wciągania podwozia. Przy wypuszczonym podwoziu klapy ustawiają się w pozycji do lądowania, przy schowanym zaś przechodzą w stan automatycznego wychylenia w zależności od aktualnie wykonywanych manewrów. Na końcach skrzydeł znajdują się prowadnice dla kierowanych pocisków rakietowych "powietrze-powietrze" AIM-9 lub AIM-120. Na napływach skrzydeł powstają wiry o dużej energii, które powodują wzrost maksymalnego współczynnika siły nośnej i krytycznej liczby Macha oraz zmniejszenie oporów. W skrzydłach zabudowano integralne zbiorniki paliwa.
Kadłub o konstrukcji półskorupowej, modułowy, technologicznie podzielony jest na trzy części. Część przednia zawiera antenę stacji radiolokacyjnej, wyposażenie elektroniczne, kabinę pilota oraz przedni zbiornik paliwa. Pod kabiną pilota znajduje się wlot powietrza, a także komora podwozia przedniego. Kabina ciśnieniowa, klimatyzowana wyposażona jest w dwuczęściową osłonę kroplową podnoszoną do góry, do tyłu. Osłona wykonana jest z poliwęglanu mającego właściwość samoczynnego usuwania drobnych zarysowań. W niektórych wersjach samolotu w osłonie kabiny zatopione są opiłki złota zmniejszające negatywne oddziaływanie radarowego promieniowania mikrofalowego na pilota. Fotel wyrzucany ACES II, klasy 0-0 firmy McDonnell Douglas, zamontowany jest pod kątem 30 stopni w celu zmniejszenia niekorzystnego oddziaływania przeciążeń na pilota. Drążek sterowy umieszczono na prawym podłokietniku, a dźwignię sterowania ciągiem silnika na lewym.
W części środkowej kadłuba znajdują się zbiorniki paliwa, komory podwozia głównego, komora uzbrojenia wraz z działkiem M61A oraz podajnikiem i bębnem amunicyjnym. Za komorą uzbrojenia umieszczono agregaty instalacji hydraulicznej. W części tej biegnie kanał powietrzny o przekroju początkowo owalnym, przechodzącym w okrągły. Na grzbiecie kadłuba mieści się odbiornik systemu tankowania w powietrzu. Na wręgach tej części kadłuba znajdują się okucia do mocowania skrzydeł.
W trzeciej części zabudowany został jeden silnik wraz z tylnym zbiornikiem paliwa. Możliwe jest instalowanie dwuprzepływowego turbinowego silnika odrzutowego Pratt & Whit-ney F100 lub General Elekctric F110. W tej części znajdują się mocowania usterzenia, siłowniki hydrauliczne oraz hamulce aerodynamiczne umieszczone na końcach napływów. W dolnej części kadłuba mocowane są dwie płetwy ustateczniające oraz zgodnie ze standardami NATO hak do chwytania lotniskowych lin hamujących.
Usterzenie pionowe - pojedyncze, czterodźwigarowe z pokryciem z kompozytu węglowo-epoksydowego o obrysie trapezowym. Ster kierunku o konstrukcji przekładkowej, zawieszony w czterech punktach. Usterzenie poziome - płytowe o obrysie trapezowym z pokryciem z kompozytu węglowo-epoksydowego.
Podwozie trójpodporowe z kołem przednim produkcji firmy Menasco. Podwozie przednie wciągane jest do tyłu, z jednoczesnym obrotem goleni o 90 stopni, w celu schowania w płytkiej komorze pod wlotem powietrza. Kolo przednie sterowane hydraulicznie z amortyzatorem olejowo-powietrznym. Podwozie główne jest wciągane do przodu, chowane we wnękach kadłuba, wyposażone w hamulce tarczowe i system antypoślizgowy. Opony bezdętkowe, ogumienie Goodyear, Goodrich lub Duniop. Ciśnienie w kołach głównych wynosi 15 MPa, a w przednim 21 MPa.
Wyposażenie pilotażowo-nawigacyjne i instalacje. W skład wyposażenia wchodzi wielofunkcyjna stacja radiolokacyjna Westin-ghouse APG-68 (w różnych wersjach) o zasięgu wykrywania dochodzącym do 270 km. Stacja może śledzić do 10 celów z jednoczesną projekcją na wskaźniku przeziernym (wyświetlaczu) HUD firmy GEC Marconi. Przy instalacji systemu LANTRIN jego wskazania również są prezentowane na wskaźniku HUD. Stacja współpracuje z cyfrowym wyświetlaczem mapy DTS. A ponadto: dwie radiostacje: UKF Magnavox ARC-164 oraz Collins ARC-164, bezwładnościowy układ nawigacyjny Litton LN-39 lub LN-93 albo Hone-ywell H-523, układ GPS/Navstar firmy Rockwell, układ nawigacyjny TACAN współpracujący z urządzeniami naziemnymi, system identyfikacyjny IFF (swój-obcy) firmy Teledy-ne APX-101, układ ostrzegający o opromieniowaniu Dalmo Victor ALR-69 lub Loral ALR-56M. Całe wyposażenie zintegrowane jest przez komputer pokładowy Teledyne o dużej mocy obliczeniowej.
Instalacja elektryczna zasilana jest przez prądnicę napędzaną od silnika. Służy do sterowania samolotem i jego uzbrojeniem. Zasila systemy awioniki i oświetlenia.
Do dyspozycji pilota znajduje się instalacja tlenowa o zmiennej pojemności, dostosowanej do aktualnie wykonywanych działań. Instalacja hydrauliczna o ciśnieniu roboczym 207 MPa zasilana jest pompą hydrauliczną o wydatku 161 dm3/min
Zespół napędowy samolotu F-16 stanowi jeden silnik Pratt & Whitney F100 lub General Electric F110 różnych wersji. Podstawową wersją silnika F1O0 w samolocie F-16 jest F100-PW-220 o ciągu 65,3 kN bez dopalania i 106 z dopalaniem. Jest to dwuprzepływow turbinowy silnik odrzutowy o dyszy wylotowej regulowanej hydraulicznie. Ma budowę modułową. Sprężarka niskiego ciśnienia jest trzy stopniowa, sprężarka wysokie zaś dziesięciostopniowa. Komora spalania pierścieniowa. Obydwie turbiny dwustopniowe. Łopatki turbiny chłodzone. Sprężarka wykonana z tytanu. Masa silnika 1370 kg.
Uzbrojenie. Stałym uzbrojeniem samolotu F-76 jest sześciolufowe działko firmy General Electric M61A1 kal. 20 mm o szybkostrzelności 4000-6000 strz./min. z zapasem 511 pocisków. Działko to charakteryzuje się prostą budową (ok. 250 części) i dużą niezawodnością. Do napędu działka służy zewnętrzny silnik elektryczny o mocy 26 kW. Siła odrzutu w zależności od nastawionej szybkostrzelności wynosi od 1200 do 1800 daN. Zasięg skutecznego ognia 2 km. Działko ma sześć luf ułożonych pierścieniowo. Cykl strzału przypadającego na jedną lufę jest wystarczający do jej ostudzenia, co wydłuża żywotność luf. Działko obliczone jest na 145 000 strzałów i zasilane jest standardową amunicją przeciwpancerno-zapalającą, odłamkowo-smugowo-zapalającą lub przeciwpancerną. Zasilanie beztaśmowe.
Do przenoszenia uzbrojenia można wykorzystać dziewięć węzłów. Drugim praktycznie stałym elementem uzbrojenia są kierowane pociski rakietowe klasy "powietrze-powietrze" AIM 9L/M/N/P Sidewinder, z układem kierowania na podczerwień, o krótkim zasięgu, montowane na końcach skrzydeł. Było to jedyne kierowane uzbrojenie samolotów w wersji F-16A/B.
W późniejszych wersjach samolotu możliwe było użycie kierowanych pocisków rakietowych klasy "powietrze-powietrze" Sparrow AIM-7F, AIM-120A, oraz klasy "powietrze-ziemia" AGM-65D Maverick, AGM-45 Shrike AGM-88A/B/C.
Wersje samolotu F-16 używane przez USAF mogą przenosić taktyczne bomby jądrowe B57 mocy od 10 do 15 kt lub B61 o mocy 300 kt.
Do uzbrojenia samolotu F-16 zaliczają się także konwencjonalne bomby lotnicze różnego wagomiaru, bomby kierowane typoszeregu GBU oraz zasobniki z niekierowanymi pociskami rakietowymi. Poza tym wielu użytkowników przystosowuje samoloty F-16 do przenoszenia różnego rodzaju uzbrojenia rodzimych producentów.
Samolot F-16 przystosowany jest również do przenoszenia zasobników walki radioelektronicznej ALO-119 lub ALQ-131.
Masa podwieszanego uzbrojenia wynosi 5443 kg przy w pełni zatankowanych zbiornikach i wzrasta do prawie 7 ton przy nie w pełni zatankowanych zbiornikach.

 

Wersje:

F-16A - Pierwsza wersja produkcyjna przeznaczona do misji powietrze - powietrze oraz powietrze - ziemia. Produkcję dla USAF zakończono w marcu 1985 r. Jest ona w dalszym ciągu dostępna dla klientów zagranicznych. Napęd stanowi silnik turboodrzutowy Pratt & Whitney F100-PW-220. Wyposażony jest w radar Westinghouse AN/APG-66. Pierwszy lot odbył się 7 sierpnia 1978 r. Wszedł do służby 6 stycznia 1979 r. w 388 skrzydle lotnictwa taktycznego w bazie Hill, Utah. Skrzydło osiągnęło gotowość bojową w październiku 1980 r. Aktualnie większość samolotów służących w USAF przeniesiono do Gwardii Narodowej lub Rezerwy. W latach 1991-96 zmodernizowano silniki do F100-PW-220E. W 1994 r. rozpoczęto wyposażanie samolotów służących w Rezerwie w BAe TERPROM - system unikania przeszkód terenowych. Były także produkowane w Europie.
F-16B - Standartowa dwumiejscowa szkolno - bojowa wersja F-16A. Zmniejszona pojemność zbiorników paliwa w celu dodania drugiego fotela pilota.
F-16C - Wersja jednomiejscowa. Do produkcji weszła w 1980 r. W stosunku do wersji A/B wyraźnie rozszerzone zdolności bojowe w misjach powietrze - ziemia oraz powietrze - powietrze poza zasięgiem wzroku, w każdych warunkach pogodowych oraz w nocy. Nowy wielozadaniowy radar pokładowy Westinghouse AN/APG-68 o zwiększonym zasięgu, rozdzielczości oraz większej odporności na zakłócanie. Dodano szerokokątny wyświetlacz przezierny GEC - Marconi, oraz dwa wyświetlacze wielofunkcyjne w kokpicie. Zwiększono masę startową oraz dopuszczalne marginesy przeciążeń. Dodano łącze danych MIL-STD-1760 do współpracy z "inteligentnym" uzbrojeniem takim jak AIM-120A AMRAAM oraz AGM-65D IR "Maverick". Pierwsze odpalenie AIM-120 odbyło się 27 grudnia 1992 r. Wyposażony jest w silniki Pratt & Whitney F100-PW-220 lub General Electric F110-GE-100. Inne zmiany obejmują rozszerzenie pamięci komputerów pokładowych oraz samo zasklepiające zbiorniki paliwa. Pierwszą jednostką, która uzyskała zdolność bojową było 86 Taktyczne Skrzydło Myśliwskie w bazie Ramstein w Niemczech w październiku 1986 r.
F-16D - Standartowa dwumiejscowa szkolno - bojowa wersja F-16C.
Konstrukcja kadłuba opiera się na średniopłacie o konstrukcji klasycznej. Skrzydła delta zintegrowane z centropłatem. Skrzydła o profilu NACA 64A-204 o skosie 400. Fotel pilota odchylony do tyłu o 300. Owiewka kabiny kroplowa, jednoczęściowa, podnoszona do góry - tyłu. Resurs kadłuba określony na 8000 h. Podwozie Menasco, trójzespołowe z kółkiem nosowym, wciągane hydraulicznie. Przednie u